Mingreels
Mingreels მარგალურ ნინა | ||||
---|---|---|---|---|
Gesproken in | ![]() | |||
Vitaliteit | Bedreigd[1] | |||
Sprekers | 500.000 | |||
Taalfamilie |
| |||
Alfabet | Georgisch | |||
Taalcodes | ||||
ISO 639-1 | – | |||
ISO 639-2 | cau | |||
ISO 639-3 | xmf | |||
![]() | ||||
■ Verspreiding van het Mingreels | ||||
|
Het Mingreels (მარგალური ნინა, margaloeri nina) is een Kartveelse taal, die wordt gesproken in het westen van Georgië. UNESCO heeft het Mingreels erkend als een bedreigde taal.[1]
Verspreiding en verwantschap
[bewerken | brontekst bewerken]Het Mingreels heeft naar schatting 500.000 moedertaalsprekers. Hun thuisland is Mingrelië, een streek in het noordwesten van Georgië aan de Zwarte Zee. Ook in de feitelijk afgescheiden Georgische deelrepubliek Abchazië woonde een groot aantal Mingreelse sprekers, waarvan het grootste deel als gevolg van de burgeroorlog in de vroege jaren 1990 naar andere gebieden in Georgië werd verdreven.[2] Sindsdien wonen in het aan Mingrelië grenzende Abchazische Gali district nog enkele tienduizenden Mingreliërs.[3] De taal is verwant met het Lazisch in Turkije en het Svanetisch dat in de noordelijke Georgische bergregio Svanetië gesproken wordt.
Klankleer
[bewerken | brontekst bewerken]labiaal | dentaal | alveolaar | velaar | uvulaar | glottaal | ||
---|---|---|---|---|---|---|---|
nasaal | m | n | |||||
plosief | stemhebbend | b | d | ɡ | |||
geaspireerd | pʰ | tʰ | kʰ | ||||
ejectief | pʼ | tʼ | kʼ | qʼ | ʔ | ||
affricaat | stemhebbend | d͡z | d͡ʒ | ||||
geaspireerd | t͡sʰ | t͡ʃʰ | |||||
ejectief | t͡sʼ | t͡ʃʼ | |||||
fricatief | stemhebbend | v | z | ʒ | ɣ | ||
stemloos | s | ʃ | x | h | |||
vibrant | r | ||||||
approximant | centraal | j | |||||
lateraal | l |
voor | achter | ||
---|---|---|---|
ongerond | gerond | ||
gesloten | i | ə | u |
midden | ɛ | ɔ | |
open | ɑ |
Schrift
[bewerken | brontekst bewerken]Het Mingreels wordt geschreven in het Georgisch alfabet.
Georgisch alfabet | Latijns alfabet | fonetisch alfabet |
---|---|---|
ა | a | ɑ |
ბ | b | b |
გ | g | ɡ |
დ | d | d |
ე | e | ɛ |
ვ | v | v |
ზ | z | z |
თ | t | t |
ი | i | i |
კ | ǩ | kʼ |
ლ | l | l |
მ | m | m |
ნ | n | n |
ჲ | y | j |
ო | o | ɔ |
პ | p̌ | pʼ |
ჟ | j / ⱬ | ʒ |
რ | r | r |
ს | s | s |
ტ | t̆ | tʼ |
უ | u | u |
ჷ | ƨ | ə |
ფ | p | p |
ქ | k | k |
ღ | ɣ | ɣ |
ყ | ɥ | qʼ |
ჸ | ꞇ | ʔ |
შ | ş | ʃ |
ჩ | ç | t͡ʃ |
ც | ts / ʒ | t͡s |
ძ | ž | d͡z |
წ | tz / ǯ | t͡sʼ |
ჭ | ç̌ | t͡ʃʼ |
ხ | x | x |
ჯ | ʤ | d͡ʒ |
ჰ | h | h |
Referenties
- ↑ a b (en) Mosely, Christopher (2010). UNESCO Atlas of the World's Languages in Danger, 3e editie. UNESCO, Parijs, Pag.41. ISBN 978-92-3-104096-2. Geraadpleegd op 6 oktober 2022.
- ↑ (en) Laurence Broers, Who are the Mingrelians? Language, Identity and Politics in Western Georgia. Sixth Annual Convention of the Association for the Study of Nationalities 2001 (2001). Geraadpleegd op 6 oktober 2022.
- ↑ (en) The plight of the Mingrelians. Economist (24 mei 2011). Geraadpleegd op 6 oktober 2022.