Triploïdie
directe voorouder diploïde genoom: ZZ | ||||
↙ | ↘ | |||
soortvorming of speciatie (evolutie) | ||||
↙ | ↘ | |||
diploïde soort A genoom: AA | diploïde soort B genoom: BB | |||
↙ | ↓ | ↘ | ↙ | ↓ |
autopolyploïdie (mutatie) | bastaardering (hybridisatie) | autopolyploïdie (mutatie) | ||
↓ | ↓ | ↓ | ↓ | |
autotetraploïde AAAA | hybride AB | autotetraploïde BBBB | ||
↘ | ↓ | ↓ | ↓ | |
bastaardering | hybridogene polyploïdie | |||
↓ | ↓ | ↓ | ||
triploïde AAA | amfidiploïde AABB | |||
↓ | ↓ | ↓ | ||
diploïdisatie | diploïdisatie | diploïdisatie | ||
↓ | ↓ | ↓ | ||
diploïde soort AA | diploïde soort AB | diploïde soort BB | ||
schema van boven naar beneden lezen |
In een triploïde cel komen in de celkern van elk chromosoom drie exemplaren voor (geslachtschromosomen uitgezonderd). Dit wordt weergegeven met 3n = 3x. Elk gen zal dus ten minste driemaal voorkomen. Bij triploïde organismen kunnen problemen verwacht worden bij de meiose, waardoor deze steriel kunnen zijn.
Ontstaan
[bewerken | brontekst bewerken]Triploïde organismen kunnen ontstaan wanneer een diploïde en een tetraploïde organisme zich voortplanten. De geslachtscellen van tetraploïde organismen zijn namelijk diploïd, en die van diploïde organismen haploïd.
Voorbeelden
[bewerken | brontekst bewerken]De meeste bananen zijn nakomelingen van Musa acuminata (haploïde genoom wordt aangeduid met A) en Musa balbisiana (het B-genoom) en hebben een genoom AAB of ABB. De "Cavendish" dessertbanaan, een autotriploïde met een genoom AAA. Triploïde planten zijn steriel en moeten vegetatief vermeerderd worden.[1]
Bij het kweken van oesters worden triploïde exemplaren gebruikt om ervoor te zorgen dat ze zich niet voortplanten en ze in de zomermaanden te oogsten zijn.
Bij mensen leidt triploïdie tot een vroegtijdige dood of zelfs een doodgeboorte.[2]
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]- ↑ Pat Heslop-Harrison 2007 Banana molecular cytogenetics
- ↑ Het eerste kindje, een meisje, van Roos Schlikker had deze afwijking.