Herb Bełżyc – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |
Typ herbu | |
---|---|
Pierwsza wzmianka | 1581-82 rok |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4b/POL_Be%C5%82%C5%BCyce_COA_old.svg/150px-POL_Be%C5%82%C5%BCyce_COA_old.svg.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/47/Seal_of_Be%C5%82%C5%BCyce_XV_cent.png/150px-Seal_of_Be%C5%82%C5%BCyce_XV_cent.png)
Herb Bełżyc – jeden z symboli miasta Bełżyce i gminy Bełżyce w postaci herbu[1].
Wygląd i symbolika
[edytuj | edytuj kod]Herb przedstawia w błękitnej tarczy herbowej stylizowaną, złotą literę "B", stanowiącą inicjał nazwy miasta Bełżyce. Spoczywa ona na ułożonym poziomo złotym półksiężycu. Nad rogami półksiężyca oraz w centrum górnej części tarczy umieszczone są trzy złote gwiazdy sześcioramienne.
Herb nawiązuje do herbu Leliwa rodu Tarnowskich założycieli i długoletnich właścicieli miasta.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Pierwsza znana pieczęć została odciśnięta na dokumencie z 1581-82 roku, ale jej typ wskazuje na wykonanie w XV wieku. Pieczęć okrągła, o średnicy 43 mm, w jej polu godło herbowe, oddzielone linią perełkową od legendy w stylu gotyckim SEC(RETUM) CIVITATIS BELZICZE(NSIS) MAIUS +. Odcisk jest dobrze zachowany w części zawierającej godło, zatarta jest część legendy. Oryginał przechowywany jest w Muzeum Narodowym w Krakowie w tzw. Zbiorze Wittyga pod sygnaturą 558/27.
W wiekach kolejnych godło na pieczęci uległo zniekształceniu, zatracając swoje powiązanie z Leliwą. W pierwszej połowie XVII wieku wykonano słabej jakości stempel wójtowski. Różnica w godle polegała na objęciu całości inicjału przez półksiężyc oraz ułożenie gwiazd w pas. Mało czytelny odcisk tej pieczęci znamy z dokumentu z 1638 roku. Pieczęć o średnicy ok. 35 mm z legendą SIGIL(UM) ADVOCATIALE CIVITAT(IS) BELZICE(NSIS). Odcisk znajduje się w Archiwum Państwowym w Lublinie w księgach wójtowskich i ławniczych Bełżyc[2].
Stempel ten posłużył także do stworzenia pieczęci ogólnomiejskiej o średnicy ok. 40 mm, z legendą SIGILLVM BELZICENSIS. Pieczęć tę sprawiono w XVII wieku i była jeszcze w użyciu w XIX wieku, z którego to okresu znamy szereg jej odcisków m.in. na dokumentach z 1807 i 1820. Odciski te zobaczyć można w Archiwum Państwowym w Lublinie w księgach wójtowskich i ławniczych Bełżyc[3].
Ponieważ bełżyckie godło było obecne na pieczęciach miejskich jeszcze w XIX wieku, dawny herb Bełżyc pojawił się jako projekt pośród innych projektów stworzonych na potrzeby tzw. Albumu Heroldii Królestwa Polskiego w 1847 roku. Również wtedy po raz pierwszy zaproponowano barwy herbu Bełżyc. Dla pola była to barwa błękitna, złota dla litery i srebrna dla gwiazd i księżyca. Być może projektant kolorowej wersji herbu omyłkowo przyjął za podstawę inny herb szlachecki.
Herb przyjęty uchwałą nr XIX/101/2016 Rady Miejskiej w Bełżycach z 17 marca 2016[1] opracowali Kamil Wójcikowski oraz Robert Fidura i wzorowany był bezpośrednio na najstarszej pieczęci.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Uchwała Nr XIX/101/2016. Urząd Województwa Lubelskiego. [dostęp 2016-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (13 maja 2016)].
- ↑ księga 7 str. 1041
- ↑ m.in. księga 7, str. 323, str. 1048
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Andrzej Plewako, Józef Wanag: Herbarz miast polskich. Warszawa: Arkady, 1994, s. 6. ISBN 83-213-3568-3.
- Kamil Wójcikowski, Robert Fidura: Uzasadnienie Heraldyczno-Historyczne projektów symboli gminy Bełżyce. [dostęp 2016-05-13].