Jarzmiec – Wikipedia, wolna encyklopedia
Cyphostethus | |
Fieber, 1860 | |
![]() Jarzmiec jałowcówka | |
Systematyka | |
Domena | |
---|---|
Królestwo | |
Typ | |
Gromada | |
Rząd | |
Podrząd | |
Nadrodzina | |
Rodzina | |
Podrodzina | |
Rodzaj | jarzmiec |
Typ nomenklatoryczny | |
Cimex lituratus Panzer, 1797 (nec: Fabricius, 1794) = Cimex tristriatus Fabricius, 1787 |
Jarzmiec[1][2] (Cyphostethus) – rodzaj pluskwiaków z podrzędu różnoskrzydłych i rodziny puklicowatych. Obejmuje cztery opisane gatunki.
Morfologia i zasięg
[edytuj | edytuj kod]Pluskwiaki te wyróżniają się na tle rodziny wyraźnie wydłużoną głową zoapatrzoną w czułki o pierwszym członie krótkim, dochodzącym co najwyżej do jej wierzchołka. Ich półpokrywy mają zaokrąglone kąty wierzchołkowe przykrywek (korium)[3][4].
Naturalny zasięg rodzaju jest palearktyczny[3][4]. Na zachodzie Palearktyki, w tym w prawie całej Europie, włącznie z Polską, występuje tylko jarzmiec jałowcówka[5]. Pozostałe gatunki żyją w Azji Wschodniej, w tym dwa w Chinach, a jeden na Wyspach Japońskich[3]. Ponadto jarzmiec jałowcówka zawleczony został do Nearktyki, do kanadyjskiej Kolumbii Brytyjskiej[6].
Taksonomia
[edytuj | edytuj kod]Takson ten wprowadzony został w 1860 roku przez Franza Xavera Fiebera[7]. W 1861 roku Fieber uczynił ten rodzaj monotypowym, stąd gatunkiem typowym został C. lituratus w sensie użytym w 1797 roku przez Georga W.F. Panzera[8][9], a więc Cimex tristriatus[9], opisany w 1787 roku przez Johana Christiana Fabriciusa[10]. W 1974 roku R. Kumar w ramach rewizji puklicowatych dokonał synonimizacji Cyphostethus z rodzajem Elasmostethus[11]. Krok ten cofnięty został w 1993 roku przez I. Ahmada i F. Öndera[12]. Również Aki Yamamoto w 2003 roku wskazał na wyraźną odrębność tych dwóch rodzajów[13].
Do rodzaju tego zalicza się cztery opisane gatunki[9][3]:
- Cyphostethus japonicus Hasegawa, 1959
- Cyphostethus sinensis Schumacher, 1912
- Cyphostethus tristriatus (Fabricius, 1787) – jarzmiec jałowcówka
- Cyphostethus yunnanensis S.L. Liu, 1981
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Cyphostethus tristriatus – Jarzmiec jałowcówka. [w:] Insektarium.net [on-line]. [dostęp 2022-05-19].
- ↑ Jarzmiec. Cyphostethus tristriatus (Fabricius, 1787). [w:] Przyroda Świętokrzyska [on-line]. [dostęp 2022-05-20].
- ↑ a b c d Jerzy A. Lis, Barbara Lis, Dariusz J. Ziaja: Heteroptera Poloniae 2: Pentatomoidea 1: Acanthosmatidae, Cydnidae, Plataspidae, Scutelleridae, Thyreocoridae. Bytom: Zakład Poligraficzno-Wydawniczy "Plik", 2012.
- ↑ a b Jerzy A. Lis, Barbara Lis: Klucze do oznaczania owadów Polski cz. XVIII Pluskwiaki różnoskrzydłe - Heteroptera z. 13 Puklicowate - Acanthosmatidae, Żółwinkowate - Scutelleridae. Warszawa, Wrocław: Oficyna Wydawnicza Turpress, Polskie Towarzystwo Entomologiczne, 1998.
- ↑ Cyphostethus tristriatus (Fabricius, 1787). [w:] Fauna Europaea [on-line]. [dostęp 2022-05-20].
- ↑ Chris G. Ratzlaff, G.G.E. Scudder. First records of the juniper shield bug, Cyphostethus tristriatus (Fabricius, 1787) (Hemiptera: Acanthosomatidae), in North America. „The Pan-Pacific Entomologist”. 94 (2), s. 67-74, 2018. DOI: 10.3956/2018-94.2.67.
- ↑ Franz Xaver Fieber: Die europäischen Hemiptera. Halbflüger. (Rhynchota Heteroptera). Wien: Carl Gerold's Sohn, 1860, s. 78.
- ↑ Franz Xaver Fieber: Die europäischen Hemiptera. Halbflügler. (Rhynchota Heteroptera.). 2. Wien: Gerold's Sohn, 1861, s. 328.
- ↑ a b c Berend Aukema (red.): Genus Cyphostethus Fieber, 1860. [w:] Catalogue of Palearctic Heteroptera [on-line]. Naturalis Biodiversity Center. [dostęp 2022-05-20].
- ↑ J.C. Fabricius: Mantissa insectorum sistens species nuper detectas adiectis synonymis, observationibus, descriptionibus, emendationibus 2. Hafniae: Proft, 1787, s. 293.
- ↑ R. Kumar. A revision of World Acanthosomatidae (Heteroptera: Pentatomoidea): Keys to and descriptions of subfamilies, tribes and genera, with designation of types. „Australian Journal of Zoology (Supplementary Series)”. 34, s. 1-60, 1974.
- ↑ I. Ahmad, F. Önder. A review of status of Cyphostethus Fieber (Hemiptera: Acanthosomatidae) from western Palaearctic region. „Pakistan Journal of Entomology”. 8, s. 55-62, 1993.
- ↑ A. Yamamoto. A revision of Japanese Elasmostethus Fieber (Heteroptera: Acanthosomatidae). „Tijdschrift Voor Entomologie”. 146 (1), s. 49–66, 2003. DOI: 10.1163/22119434-900000119.