Kruszownica szara – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |
Systematyka | |
Domena | |
---|---|
Królestwo | |
Typ | |
Klasa | |
Rząd | |
Rodzina | |
Rodzaj | |
Gatunek | kruszownica szara |
Nazwa systematyczna | |
Umbilicaria grisea Hoffm. Deutschl. Fl., Zweiter Theil (Erlangen): 111 (1796) |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b8/Umbilicaria_grisea_a2_%281%29.jpg/220px-Umbilicaria_grisea_a2_%281%29.jpg)
Kruszownica szara (Umbilicaria grisea Hoffm.) – gatunek grzybów z rodziny kruszownicowatych (Umbilicariaceae)[1]. Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do porostów[2].
Systematyka i nazewnictwo
[edytuj | edytuj kod]Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Umbilicaria, Umbilicariaceae, Umbilicariales, Incertae sedis, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi[1].
- Gyrophora grisea (Hoffm.) Turner & Borrer 1819
- Gyrophora murina (Ach.) Ach. 1803
- Lichen deustus Huds. 1762
- Lichen dillenii With. 1796
- Lichen griseus Sw. ex Westr. 1793
- Lichen murinus Ach. 1799
- Umbilicaria grisea Ach. 1794
- Umbilicaria murina (Ach.) DC. 1805
- Umbilicaria varia var. grisea (Hoffm.) Leight. 1856
Nazwa polska według Krytycznej listy porostów i grzybów naporostowych Polski[2].
Charakterystyka
[edytuj | edytuj kod]Plecha listkowata z glonami protokokkoidalnymi, złożona z pojedynczych listków o średnicy 1-3 cm. Listki mają okrągławy lub nieregularny kształt, często są na bokach wcinane. Do podłoża przyrastają uczepem. Listki są dość grube i podczas suchej pogody są bardzo kruche, kruszą się w palcach. Górna powierzchnia jest gładka, delikatnie popękana, szara, szarozielona, czasami ma brunatny odcień. Na brzegach brak wyrostków.
Występowanie i siedlisko
[edytuj | edytuj kod]Występuje głównie w Europie, poza tym odnotowano jej występowanie w USA oraz na Nowej Zelandii[4]. W Polsce gatunek pospolity, nie znajduje się na czerwonej liście gatunków zagrożonych[5]. W latach 2004–2014 podlegała ochronie ścisłej, od października 2014 wykreślona została z listy chronionych gatunków porostów[6].
Występuje na skałach.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Index Fungorum. [dostęp 2015-02-16]. (ang.).
- ↑ a b Wiesław Fałtynowicz: The Lichenes, Lichenicolous and allied Fungi of Poland.Krytyczna lista porostów i grzybów naporostowych Polski. Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, 2003. ISBN 83-89648-06-7.
- ↑ Species Fungorum. [dostęp 2015-02-16]. (ang.).
- ↑ Discover Life Maps. [dostęp 2015-02-08].
- ↑ Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 lipca 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących grzybów objętych ochroną (Dz. U. Nr 168, poz. 1765) [1]