Martius – Wikipedia, wolna encyklopedia
Martius (łac. – miesiąc marzec) – w starożytnym kalendarzu rzymskim miesiąc poświęcony bogu wojny – Marsowi, od którego brał nazwę, będący także początkiem sezonu operacji wojskowych. Liczył 31 dni.
1 marca, Kalendy, Matronalia – święto ku czci Junony, matki Marsa, według tradycji miała wydać na świat boga wojny właśnie 1 marca. Według starego kalendarza 1 marca (nazwa miesiąca od imienia Marsa) rozpoczynał się nowy rok, również pora rozpoczęcia prac polowych. Tego dnia ku czci Junony odprawiano uroczyste pochody, składano dary w świątyni i w świętym gaju na Eskwilinie. Na ołtarzach palono kadzidła. Bogini ofiarowywano krowę. Posągi ozdabiano kwiatami i wełnianymi wstążkami. Tego dnia przez miasto przechodziła specjalna procesja niesiono święte tarcze. Saliowie, opiekunowie tarcz boga Marsa przez cały miesiąc w specjalnym tańcu i śpiewie czcili boga wojny. Tego dnia czyszczono broń, odbywały się wyścigi rydwanów. Wiosna była początkiem nowego sezonu wypraw wojennych. Matronalia były świętem zwłaszcza mężatek i dziewic. Tego dnia mężowie obdarowywali żony drobnymi upominkami, spełniali ich życzenia. W święcie mogły brać udział również niewolnice i za przykładem Saturnalia panie domu, usługiwały swym niewolnicom przy stole. W święcie pierwotnie nie mogły brać udziału kobiety parające się prostytucją, pod koniec republiki ten zakaz został złagodzony, a później zniesiony.
16 marca – święto Jowisza i Marsa – Jak i cały miesiąc było poświęcone bogu wojny, ale i bogu rolniczemu – uosobieniu rozrostu i męskiej siły i witalności. Tego dnia pytano się bogów, ile lat życia pozostaje obywatelowi. Odbywano małe uczty zakrapiane winem.
17 marca, Liberalia – stare kapłanki i kapłani ozdobieni wieńcami z bluszczu ofiarowywali Bachusowi ciasta, miód, mięso przyrządzone na słodko. Towarzyszyła temu głośna muzyka, tańce, i swoboda obyczajów. Tego dnia chłopcy w wieku 16–17 lat przywdziewali męskie togi i stawali się pełnoprawnymi obywatelami.
19 marca, Quinquatrus – rozpoczynało się pięciodniowe święto ku czci Minerwy, patronki tkactwa, muzyków, nauczycieli, uczniów, lekarzy, mówców. To pora ferii dla młodzieży. Święto radosne, z muzyką, czyniono ofiary bogini. Każda z grup, której patronowała bogini wielbiła ją przez te dni.
26 marca – dzień wolny od tańców Bractwa Saliów.
30 marca – dzień Salus, bogini pomyślności i dobrobytu. Oddawano jej cześć na Kwirynale, gdzie miała swoją świątynię.
31 marca – święto bogini Luny.
Dzień | Nazwa | Nazwa dłuższa |
---|---|---|
1 | Kalendae (Kalendy) Martiis | Kal. Mart. |
2 | Ante diem sextum Nonas Martias | a.d. VI Non. Mart. |
3 | Ante diem quitum Nonas Martias | a.d. V Non. Mart. |
4 | Ante diem quartum Nonas Martias | a.d. IV Non. Mart. |
5 | Ante diem tertium Nonas Martias | a.d. III Non. Mart. |
6 | Pridie Nonas Martias | Prid. Non. Mart. |
7 | Nonae (Nony) Martiis | Non. Mart. |
8 | Ante diem octavum Idus Martias | a.d. VIII Id. Mart. |
9 | Ante diem septimum Idus Martias | a.d. VII Id. Mart. |
10 | Ante diem sextum Idus Martias | a.d. VI Id. Mart. |
11 | Ante diem quintum Idus Martias | a.d. V Id. Mart. |
12 | Ante diem quartum Idus Martias | a.d. IV Id. Mart. |
13 | Ante diem tertium Idus Martias | a.d. III Id. Mart. |
14 | Pridie Idus Martias | Prid. Id. Mart. |
15 | Idus (Idy) Martiis | Id. Mart. |
16 | Ante diem septimum decimum Kalendas Apriles | a.d. XVII Kal. Apr. |
17 | Ante diem sextum decimum Kalendas Apriles | a.d. XVI Kal. Apr. |
18 | Ante diem quintum decimum Kalendas Apriles | a.d. XV Kal. Apr. |
19 | Ante diem quartum decimum Kalendas Apriles | a.d. XIV Kal. Apr. |
20 | Ante diem tertium decimum Kalendas Apriles | a.d. XIII Kal. Apr. |
21 | Ante diem duodecimum Kalendas Apriles | a.d. XII Kal. Apr. |
22 | Ante diem undecimum Kalendas Apriles | a.d. XI Kal. Apr. |
23 | Ante diem decimum Kalendas Apriles | a.d. X Kal. Apr. |
24 | Ante diem nonum Kalendas Apriles | a.d. IX Kal. Apr. |
25 | Ante diem octavum Kalendas Apriles | a.d. VIII Kal. Apr. |
26 | Ante diem septimum Kalendas Apriles | a.d. VII Kal. Apr. |
27 | Ante diem sextum Kalendas Apriles | a.d. VI Kal. Apr. |
28 | Ante diem quintum Kalendas Apriles | a.d. V Kal. Apr. |
29 | Ante diem quartum Kalendas Apriles | a.d. IV Kal. Apr. |
30 | Ante diem tertium Kalendas Apriles | a.d. III Kal. Apr. |
31 | Pridie Kalendas Apriles | Prid. Kal. Apr. |