Mateusz Eustachy Lubowidzki – Wikipedia, wolna encyklopedia
Mateusz Eustachy Michał Lubowidzki (ur. 13 września 1789 w Dylewie, zm. 17 grudnia 1874 roku[1] w Drzewicy) – wiceprezydent Warszawy, senator Królestwa Kongresowego, radca stanu, dyrektor Wydziału Przemysłu i Handlu w Komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych, Duchownych i Oświecenia Publicznego w 1834 roku[2], członek Rady Stanu Królestwa Polskiego od 1837 roku[3].
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]4 listopada 1817 został mianowany przez namiestnika gen. Józefa Zajączka wiceprezydentem Warszawy. Po utworzeniu z inicjatywy Nikołaja Nowosilcowa i Aleksandra Rożnieckiego (nie bez chęci Lubowidzkiego) Biura Centralnego Policji dla Warszawy i Królestwa Polskiego, wszedł do rady tego biura jako szef policji municypalnej.
Z powodu pełnienia tej funkcji był znienawidzony szczególnie przez mniej zamożną ludność Warszawy i biedotę żydowską. Pozwalał na tortury w śledztwie, w czym odznaczał się jego zausznik Józef Mateusz Birnbaum. Posądzany był o ciągnięcie zysków z funduszy przeznaczonych na utrzymanie więźniów.
Prowadził dom otwarty, co ułatwiało mu pozyskiwanie potrzebnych informacji. Raporty składał bezpośrednio wielkiemu księciu Konstantemu w Belwederze. Odznaczony Orderem Świętego Stanisława II klasy w 1825 roku[4].
Wieczorem 29 listopada 1830 roku, podczas ataku na Belweder, Lubowidzki został ciężko raniony przez powstańców. Umieszczony w szpitalu w koszarach ujazdowskich miał być współoskarżony w procesie Birnbauma. 1 stycznia 1831 jego brat Józef Lubowidzki uzyskał od nowego gubernatora Warszawy gen. Stanisława Wojczyńskiego pozwolenie na umieszczenie go dla dalszego leczenia w domu, co pozwoliło mu zbiec. Lubowidzki przebywał następnie w Bytomiu i Wrocławiu.
Po upadku powstania powrócił do Warszawy. Był członkiem masonerii oraz mówcą loży Astrea i jej reprezentantem w Wielkim Wschodzie Narodowym Polski (1819).
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Hanna Dylągowa, Mateusz Lubowidzki, w: Polski Słownik Biograficzny, 1973, t. XVIII, s. 74-75.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Łoza podaje datę 27 lutego 1874 roku
- ↑ Nowy kalendarzyk polityczny na rok 1834, Warszawa, s. 164.
- ↑ Tomasz Demidowicz, Rada Stanu Królestwa Polskiego 1833-1841, w: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio F, Historia Vol. 43/44 (1988/1989), s. 85.
- ↑ Stanisław Łoza, Kawalerowie orderu Św. Stanisława, w: Miesięcznik Heraldyczny, r. X, nr 12, Warszawa 1931, s. 284.