Ali İzzet Özkan - Vikipedi
cinsiyeti | erkek ![]() |
---|---|
vatandaşlığı | Türkiye ![]() |
doğum tarihi | 1902 ![]() |
doğum yeri | Şarkışla ![]() |
ölüm tarihi | 1981 ![]() |
ölüm yeri | Ankara ![]() |
ana dili | Türkçe ![]() |
konuştuğu, yazdığı diller | Türkçe ![]() |
mesleği | besteci ![]() |
Ali İzzet Özkan, (1902; Emlek Hüyük köyü, Şarkışla, Sivas - 10 Ekim 1981), Türk âşık (saz şairi).
Belirli bir öğrenim görmedi. Çıraklık geleneğine göre Sivaslı Âşık Sabri’den ders almıştır. 1924 yılında Hacı Bektaş Dergâhı'na girerek burada "İzzetî" mahlasını almıştır.
Yaşamı
[değiştir | kaynağı değiştir]Henüz bir buçuk yaşındayken annesi Kamer öldüğünde, babası Musa başka birisiyle evlenir. Ali, herhangi bir eğitim görmese de, kendi çabalarıyla hem eski hem de yeni yazıyı öğrenir. 12-15 yaşlarında iken köyde bir kıza aşık olur. Bu aşkın da verdiği hevesle saz çalıp şiir okumaya başlar. 1917 ve 1927 yıllarında olmak üzere iki evlilik yapar. Yirmi iki yaşından itibaren Anadolu'da köyden köye gezerek geçimini kazanmaya başlamıştır. Otuz sekiz yaşında bazı şiirlerinin Ülkü dergisinde yayımlanmasının ardından şehirlerde de tanınmaya başlamıştır.[1] "Mecnunum Leylamı Gördüm", "Şu Sazıma Düzen Ver" ve "Mühür Gözlüm" gibi türkülerini okuduğu plaklarıyla asıl ününü sağlamıştır.
Hayatı boyunca üç kez tutuklanır. 1936 yılında Sivas Ağır Ceza Mahkemesi'nde yargılanır. Üçbuçuk aylık tutukluluk sonrası serbest kalır. 1949'da Komünist propaganda yapmakla suçlanır ve tutuklanır, kısa bir süre yargılandıktan sonra yine aynı yıl içinde beraat eder. Ankara Dikmen’de yaşadığı gecekonduda 10 Ekim 1981'de vefat eder.[2]
Eserleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Şiir Kitapları
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1951: Türkün Sazından
- 1955: Âşık Ali İzzet Ağlıyor
- 1956: Kitap Küçük Dert Büyük
- 1958: Tellerde Muradın Alsın
- 1963: Şiirler
- 1966: Sürmeli
- 1967: Mühür Gözlüm
- 1974: Kırkanbar
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- Başgöz, İlhan (1979). Âşık Ali İzzet Özkan Yaşamı-Sanatı-Şiirleri. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi-Türkiye İş Bankası Yayınları
- Kalkan, Emir (2015). 20. Yüzyıl Türk Halk Şairleri. 2. Baskı. Ankara: Ötüken Yayınları
- Kaya, Doğan (1994). Sivas’ta Âşıklık Geleneği ve Âşık Ruhsati. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi Yayınları
Dipnotlar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Yesevi Üniversitesi, Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü, Madde Yazarı: Dr. Bülent Akın, Madde Başlığı: İzzeti - Âşık (20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
- ^ Özmen, İsmail (1998). Alevi-Bektaşi Şiirleri Antolojisi. C.5. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Âşık Ali İzzet Özkan 12 Temmuz 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Âşık Ali İzzet (Özkan) - Biyografya28 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.