Linköping - Vikipedi
Linköping | |
---|---|
İl | Östergötland ili |
Bölge | Östergötland |
Yüzölçümü | |
• Toplam | 42.01 km² |
Nüfus (2005) | |
• Toplam | 97,428 |
• Yoğunluk | 2319/km² |
Zaman dilimi | UTC+01.00 |
Linköping, [ˈlɪnɕøːpɪŋ] İsveç'in güneyinde bulunan bir kenttir. Kent, Göller Yöresi'nin güneyinde, ormanlık ve ılıman bir alan üzerine kuruludur. 2006 itibarıyla kentte 100,000'e yakın insan yaşamaktadır. Kent İsveç'in en eski kentlerinden biridir. 1987'de 700. kuruluş yılını kutlayan kent, İsveç'in sanayi alanında en gelişmiş kentlerinden biridir. Kent, diğer kentlerle Riksettan başta olmak üzere birçok karayoluyla ve demiryollarıyla bağlanmaktadır. Şehirde ayrıca Linköping SAAB Havalimanı yer almaktadır.
Tarih
[değiştir | kaynağı değiştir]Linköping, adını Östergötland'ın Orta Çağ'daki meclis binası olan Lionga ting'den aldı. Bu yapının günümüzde nerede olduğu bilinmese de, Eriksgata'da olduğu düşünülmektedir. Kentin adında yer alan köping, ticaret merkezi anlamına gelir. Kent, daha çok eski bir piskoposluk merkezi olmasıyla bilinmektedir. Kentin kuzey kesiminde yer alan Vreta Kloster adlı katedral, 1128 yılında inşa edildi. Bu katedral hâlen ayaktadır.
Daha sonraki süreçte, dini merkezler birer eğitim alanlarına dönüştü. 1266 ve 1627 yıllarında kentte katedrale bağlı okullar açıldı. 1627'de açılan okul, İsveç'in en eski ikinci lisesidir. Kent ayrıca III. Zygmunt Waza ve amcası Dük Charles'ın bir çekişme merkezi oldu. 1937 yılına kadar kasaba olarak kalan Linköping, Saab firmasının fabrika kurmasıyla beraber hızla büyüdü. 1960'larda da ilk üniversite kuruldu. Günümüzde kent merkezi bir sanayi merkezidir.
İklim
[değiştir | kaynağı değiştir]![]() ![]() | |||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Aylar | Oca | Şub | Mar | Nis | May | Haz | Tem | Ağu | Eyl | Eki | Kas | Ara | Yıl |
En yüksek sıcaklık (°C) | 11,7 | 14,3 | 18,7 | 26,9 | 30,5 | 34,5 | 34,3 | 34,6 | 28,2 | 21,6 | 15,0 | 12,5 | 34,6 |
Ortalama en yüksek sıcaklık (°C) | 1,2 | 1,5 | 5,4 | 12,0 | 16,6 | 20,4 | 22,5 | 21,3 | 16,8 | 10,6 | 5,4 | 2,5 | 11,3 |
Ortalama sıcaklık (°C) | −1,5 | −1,6 | 1,2 | 6,2 | 11,0 | 14,7 | 17,3 | 16,3 | 12,1 | 7,0 | 2,9 | −0,2 | 7,1 |
Ortalama en düşük sıcaklık (°C) | −4,2 | −4,6 | −2,6 | 0,8 | 5,4 | 9,1 | 12,0 | 11,2 | 7,4 | 3,5 | 0,3 | −2,9 | 2,8 |
En düşük sıcaklık (°C) | −32 | −30,4 | −27 | −16 | −5,2 | −1,4 | 3,0 | 1,2 | −4,3 | −11,1 | −18,3 | −27,6 | −32 |
Ortalama yağış (mm) | 35,4 | 23,8 | 28,5 | 31,0 | 37,5 | 44,5 | 65,7 | 61,1 | 58,8 | 44,3 | 46,0 | 39,3 | 515,9 |
Kaynak: SMHI[1] |
Kültür
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0b/Lkpgdomkyrka-ne.jpg/230px-Lkpgdomkyrka-ne.jpg)
Linköping, Östergötland İl Müzesi ve Linköping Senfoni Orkestrası'nı bünyesinde barındırmaktadır. Şehir her yaz, Östergötland Müzik Günleri'ne ev sahipliği yaptığı gibi, her Mayıs ayında Öğrenci Orkestra Festivali'ni düzenlemektedir.
Kent merkezi, 1960'larda tekrar yapılandırıldı ve eski binalar yıkıldı. Buradaki birçok bina da Gamla Linköping (Eski Linköping) adlı eski kent merkezine taşındı. Bu eski binalar, günümüzde turistik bir merkezi oluşturmaktadır. Yine merkez cadde olan Ågatan'da birçok lokanta ve bar mevcuttur. Linköping, spor alanında gelişmiş bir kenttir. Voleybol, buz hokeyi ve futbol gibi spor dallarında önemli başarılara sahip olan kent, aynı anda bir sanayi merkezidir.
Kardeş kentler
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/96/Link%C3%B6ping-tekniska_verken.jpg/230px-Link%C3%B6ping-tekniska_verken.jpg)
Joensuu, Finlandiya
Ísafjarðarbær, İzlanda
Tønsberg, Norveç
Trabzon, Türkiye
Linz, Avusturya
Pietrasanta, İtalya
Kaunas, Litvanya
Oradea, Romanya
Guangzhou, Çin
Makao, Çin
Estelí, Nikaragua
Morogoro, Tanzanya
Palo Alto, Kaliforniya, ABD
- Ayrıca Roskilde, Danimarka 2007 yazında içinde Linköping'in de olduğu dört İskandinavya kentiyle olan kardeşliğini iptal etti.[2]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/Commons-logo.svg/30px-Commons-logo.svg.png)
- ^ "Precipitation Normals 1961–1990". Swedish Meteorological and Hydrological Institute. 28 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2015.
- ^ Kartal, aslanı avladı 28 Ağustos 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İsveççe)