Norveççe - Vikipedi
Norveççe | |
---|---|
norsk | |
Telaffuz | [nɔʂk] |
Bölge | İskandinavya |
Etnisite | Norveçliler |
Konuşan sayısı | 4.741.780 (tarih gerekli)[1] |
Dil ailesi | |
Yazı sistemi | Latin |
Resmî durumu | |
Resmî dil | ![]() İskandinav Kurulu |
Dil kodları | |
ISO 639-1 | no, nb, nn |
ISO 639-2 | nor, nob, nno |
ISO 639-3 | nor |
![]() Norveççe'nin İskandinavya üzerindeki dağılımı. | |
Norveççe'nin diyalektleri. Kuzey Norveççesi Trøndelag Norveççesi Doğu Norveççesi Batı Norveççesi |
Norveççe, Norveç'te konuşulan ve İskandinavca da denen Kuzey Cermen dil ailesine bağlı bir dildir. Norveççe, Danca ve İsveççe ile çok yakındır ve birini bilen bir kişi diğerlerini de anlayabilir. Özellikle bir Danimarkalı ve Norveçli birbirlerinin dillerini çok kolay okuyup anlayabilmektedir. Bunun temel nedeni ise iki dilin gramerinin tamamen aynı yapıda ve kalıpta olmasıdır.
16. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar Norveç'in resmî dili Danca idi. Yeni bir dil olarak Norveççenin oluşturulması, milliyetçilik ve edebiyat tarihi ile alakalıdır. Norveç hükûmeti tarafından belirlenen iki çeşit yazılı Norveççe vardır; bokmål (edebi kitap dili) ve nynorsk (yeni Norveççe). Dil reformları, birçok yazma ve konuşma kolaylığı ile birlikte yeni kelimeler üretmeyi de mümkün kılmıştır. Bu reformlar daha çok Nynorsk Norveççesinde etkili olmuştur. Bu yüzden günümüzde Bokmål, muhafazakâr Norveççe, Nynorsk ise radikal Norveççe olarak kabul edilebilir.
Alfabe
[değiştir | kaynağı değiştir]A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z | Æ | Ø | Å |
a | b | c | d | e | f | g | h | i | j | k | l | m | n | o | p | q | r | s | t | u | v | w | x | y | z | æ | ø | å |
- æ-Æ uzun "e" olarak
- ø-Ø ö olarak ("Ou" diye de okunur.)
- å-Å uzun "o" olarak
- c "se" olarak
- u ise "ü" olarak
- o ise u olarak okunur.
- j ise y olarak okunur.
- sj, skj, kj kombinasyonları ş diye okunur.
- gj, hj kombinasyonlar ' y ' diye okunur.
Norveç'in kral II. Olaf tarafından Hristiyanlaştırılmasından bir süre sonraya kadar Norveççe Orhun alfabesine benzeyen fakat harflerin başka ses değerleri taşıdığı bir Runik yazı ile yazılırdı. Örneğin Runik yazı ile yazılmış Odin ve Orhun alfabesi ile yazılmış Bilge aynı harflerle yazılır.[2]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Arşivlenmiş kopya". 14 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Kasım 2013.
- ^ http://www.antalyaonline.net/futhark/FUTHP3E.HTM 23 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Norveç'in eski yazısına futhark adının verilmesine sebep olan tașı türkçe okuyup anlam çıkaran bir yazı / araştırma