Seçimcilik - Vikipedi
Seçimcilik, vatandaşların hükûmetlerini seçebildiği ancak doğrudan hükûmet kararlarına katılamadığı bir politik sistemdir çünkü hükûmet yetkilerini paylaşmaz. Seçimcilik, vatandaşların oy kullanması gibi benzerlikler nedeniyle demokrasinin erken bir formu olarak görülse de demokrasi olarak kabul edilmez,[1] ancak birçok demokraside seçimcilik katılımı bulunabilir. Demokrasiden farklı olarak, vatandaşların kendilerini etkileyen kararları yapma sürecine katılabildiği bir sistemde, seçimcilik seçilen bir birey veya grupla sınırlı karar alma sürecine sahiptir ve bu kişi veya grup bir sonraki seçime kadar keyfi ve hesap veremez bir şekilde yönetebilir.
Örneğin, Amerika Birleşik Devletleri hükûmeti, bir başkanı ulusal düzeyde yönetmek için seçer. Bu "kazananın her şeyi alması" seçimi, bir demokraside seçimcilik örneğidir çünkü Amerika Birleşik Devletleri'nin başkanı, ulusal düzeyde hükûmet kararlarında son söz sahibidir.[1] Amerika Birleşik Devletleri hükûmetinde demokrasinin seçimcilikten ayrıldığı nokta yerel düzeydedir. Amerika Birleşik Devletleri vatandaşları, belediye başkanları, valiler vb. aracılığıyla yerel hükûmetlerinin üzerinde daha fazla güce sahiptir ve bu kişiler de seçilir. Bu seçimler, nüfusun daha küçük bir kesimi arasında oy kullanılarak gerçekleştirilir ve bu da "halkın, halk için" temsiliyetin daha fazla olduğu anlamına gelir. Bu düzeyde, vatandaşlar kendilerini etkileyecek kamu konularına müdahale edebilir ve karar alma sürecine katılabilir, bu da seçimcilik formunda bir hükûmet ile demokratik bir hükûmet arasındaki ayrımı ortaya koyar.
Irak, 2006 darbesinden önceki Tayland[2] gibi bir seçimcilik örneği olarak gösterilmiştir.[3] Çinli siyaset bilimci Wang Shaoguang, Batı demokrasisini kendisi için bir seçimcilik olarak görüyor.[4] Birçok eski komünist ülke, hükûmet şekli olarak seçimcilik türlerini benimsemiş olup, yıllık olarak düzenlenen seçimlerin miktarında farklılık göstermektedir.[5] Malezya gibi bazı eski Britanya kolonileri, İkinci Dünya Savaşı sonrasında Malezya hükûmeti için bir tehdit haline gelen komünizme alternatif olarak bir siyasi sistem olarak seçimcilikle tanışmışlardır.[6]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b Guinier, Lani (2008). "Beyond Electocracy: Rethinking the Political Representative as Powerful Stranger". The Modern Law Review (İngilizce). 71 (1): 1-35. doi:10.1111/j.1468-2230.2008.00679.x. ISSN 1468-2230. 22 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2023.
- ^ ""Hypocrisy in sowing democracy" - The Boston Globe". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2023.
- ^ Kasian Tejapira. “Toppling Thaksin.” New Left Review. 39 (May–June 2006):5-37.
- ^ Zhou, Lian (2012). "The Debates in Contemporary Chinese Political Thought". Dallmayr, Fred; Zhao, Tingyang (Ed.). Contemporary Chinese Political Thought: Debates and Perspectives. Lexington: The University Press of Kentucky. ss. 26-45: 32. ISBN 978-0813136424. 22 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2023.
- ^ Dawisha, Karen (23 Ocak 2013), "16. Electocracies and the Hobbesian Fishbowl of Postcommunist Politics", Between Past and Future : The Revolutions of 1989 and their Aftermath, CEUP collection, Central European University Press, ss. 291-305, ISBN 978-963-386-003-8, 26 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 27 Nisan 2020
- ^ Khalid, Kartini (30 Ocak 2020). "democracy or electocracy". Politeia: Jurnal Ilmu Politik (İngilizce). 12 (1): 49-61. doi:10.32734/politeia.v12i1.3302
. ISSN 2549-175X. 22 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2023.