Yandex.Taxi - Vikipedi
![]() | |
Tip | Özel Girişim |
---|---|
Endüstri |
|
Kuruluş | 26 Ekim 2011 |
Kurucu | Yandex |
Genel merkezi | Moskova, Rusya; Amsterdam, Hollanda |
Hizmet alanları | |
Önemli kişiler | Daniil Shuleyko (CEO) |
Ürün | Uygulama, İnternet Sitesi |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/32/Yandex_taxi.jpg/200px-Yandex_taxi.jpg)
Yandex. Taxi; Rus bilişim şirketi Yandex tarafından hazırlanan Rusya, BDT, Doğu Avrupa, Afrika ve Orta Doğu'da başta taksi çağırma olmak üzere sürüş ve gıda teknolojisi üzerine uzmanlaşmış bir uygulamadır.[1]
Yandex. Taxi Rusya, Belarus, Moldova, Ermenistan, Gürcistan, Kırgızistan, Kazakistan, Özbekistan, Letonya, Estonya, Litvanya, Sırbistan, İsrail, Fildişi Sahili, Finlandiya, Gana ve Romanya'da 300'den fazla büyük şehirde aktif olarak faaliyet göstermektedir. Son beş ülkede Yango adında bir marka altında faaliyet gösteriyor. Hizmet başlangıcından bu yana 36 milyondan fazla insan tarafından kullanılmıştır. Eylül 2018 itibarıyla toplam sürüş sayısı 1'i aşmış olup sistemde 700.000 üzerinde sürücü kaydolmuştur.[2]
Yandex. Taxi aynı zamanda yemek dağıtımı üzerine de Yandex Eats adıyla 2018 Aralık ayından itibaren Rusya'da kullanıcılara hizmet vermektedir.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi ilk kez 2011 yılında Moskova, Rusya'da 11 taksi durağı ve 1.000 düzeyinde sürücüyle hizmete başladı.[3]
Hizmet ilk ortaya çıkarıldığında Android ve iOS telefonlar için mobil uygulama olarak tanıtıldı ve internet sitesi ise 28 Haziran 2012'de başlatıldı.
2012 yılından itibaren Yandex. Taxi kendisi aracılıyla yapılan taksi çağırmalarından komisyon almaya başlamıştır.[3]
Tigran Khudaverdyan, 2014 yılında Yandex. Taksi hizmetinin sorumluluğunu üstlendi. Yandex. Taxi Aralık 2015'te ayrı bir şirket olarak kurulduğunda şirkette sorumlu oldu.
Yandex. Taxi Haziran 2017'de otonom otomobil teknolojisi üzerine çalışmalarını gösteren bir video yayınladı.[4] Bu prototip araç, Nvidia GTX grafik işlemcisi ve Velodyne tarafından sağlanan LiDAR optik mesafe sensörü ile donatılmış bir Toyota Prius hibrid hatchback idi.[5]
Uber ile Birleşme
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi ve Uber 13 Temmuz 2017 tarihinde Ermenistan, Azerbaycan, Belarus, Gürcistan, Kazakistan ve Rusya'daki taksi çağırma işlerini ve faaliyetlerini birleştirmek için bir anlaşma imzaladılar. Bu birleşme kararı sonrasında Yandex 100 Milyon $, Uber ise $ 225 Milyon $ yatırım yapmış ve bu ortaklık sonucunda toplam değeri 3.8 Milyar $ olan yeni bir şirket kuruldu.[6] Yeni şirkette ortaklık payları; Yandex %59.3; Uber %36.6 ve geri %4.1 pay ise çalışanlara aittir. Yeni şirketin yönetimi Tigran Khudaverdyan tarafından yapılmaktadır.
22 Mayıs 2019'da Yandex, Tigran Khudaverdyan'ın, Daniil Shuleyko ile Yandex grubunun yeni Genel Müdür Yardımcısı pozisyonuna MLU BV Genel Müdürlüğüne atandığını açıkladı [7]
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c6/Yandex.Eats.jpg/220px-Yandex.Eats.jpg)
Yemek Teslimatı
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex 2017 yılında Moskova'da yemek dağıtım servisi Foodfox'un [8] tamamını satın alarak gıda dağıtım alanına giriş yapmıştır. Bu satınalma sonucunda Uber Eats, Yandex ve Foodfox hizmetleri birleştirilerek Yandex Eats servisi Rusya'da 24 şehirde hizmete başladı.[9] Yandex 2018 Ekim'de Partiya Edi adlı diğer gıda firmasını satın almıştır.[2]
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c4/Self-Driving_Car_Yandex.Taxi.jpg/270px-Self-Driving_Car_Yandex.Taxi.jpg)
Otonom Taksiler
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex taksi hizmetine entegre etme amacıyla kendi sürücüsüz araç üzerine çalışmalar ve geliştirmeler yapmaya başlamıştır.İlk sunulan model; Linux işletim sistemi kullanan Intel CPU'lar ve NVIDIA GPU'lar ile üç lidar ünitesi, altı radar ünitesi ve altı kamera ve navigasyon için bir GNSS sensörü ile yoğun şekilde geliştirilmiş Toyota Prius'tur .[10] 29 Mayıs 2018'de Yet Another Konferansı'nda halka ücretsiz demo sunumları yapıldı. Yandex bu süreçte 700'den fazla yolcuyla 10 saate kadar demo gösterimi yapmıştır.[11] Uzun mesafeli sürüş testi amacıyla 2018 Haziran'da 780' kmlik bir seyahat yapıldı ve bu seyahat süresinde araç yüzde 99 düzeyinde otonom bir şekilde 11 saat yolculuk gerçekleştirmiştir.[12]
Sürücüsüz Taksi hizmetinin denemeleri 2018 yılı Ağustos ayıda Rusya'nın batı Tataristan Cumhuriyeti'ndeki üniversite şehrinde Innopolis'te başlatıldı. Buranın ardından 2018 Ekim'de Moskova'nın batısındaki Skolkovo İnovasyon Merkezi'nde hizmete başladı. Bu süreçte 2018 Kasım ayında 1000'inci yolcusuna hizmet vermiştir.[10] Yandex sürücüsüz araç testlerini geliştirmek amacıyla 2018 yılında İsrail Ulaştırma Bakanlığı'ndan izin alarak İsrail'de test etmeye başlamıştır.[13] Yandex sürücüsüz araç geliştirmelerine devam etmek amacıyla 2018 yılında Amerikan'ın Nevada'da eyaletinde halka açık yollarda kullanma lisansı aldı [14]
Sürücüsüz otomobil, Las Vegas'taki düzenlenen CES 2019'da uluslararası olarak tanıtıldı.[13]
Yandex Otonom araç projesini Rusya ve İsrail'den sonra ABD'de Michigan eyaleti'nin Ann Arbor şehrinde halka açık alanda denemeye başlamıştır.[15]
Özellikleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Teknoloji
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi araçların varış süresini ve bu süredeki ücreti hesaplamak için Yandex'e ait teknolojiler kullanmaktadır. Bunlar; Yandex Haritalar ve Yandex Navigasyon'dur. Bu teknolojiler sayesinde yolcuya en yakın taksi gönderilir ve yolcu gideceği noktaya en kısa rotadan gitmesi sağlanır. Bu süreçte Yandex servislerinden alınan canlı trafik bilgisi sonucunda en kısa rota oluşturularak para ve zaman tasarrufu sağlanabilir. Yandex. Taxi hizmetinde yolculuk ücretleri talep-arz dengesi neticesinde hesaplanmaktadır. Bu ücret daha yolculuk başladığında yolcu tarafından bilinmektedir.
Emniyet
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi, ulaşım hizmeti vermeye yetkili ortaklarla çalışır. Hizmet verilen ülkenin yasalarına bağlı olarak, ilgili ülkedeki taksi şirketleri, taksi istasyonları, lisanslı taşıyıcılar, bireysel girişimciler veya uygun izinlere sahip diğer tüzel kişiler ile beraber çalışmaktadır. Yandex. Taxi sistemine dahil olacak sürücüler eğitimden geçirilerek yolcu memnuniyetinin en üst düzeyde olması hedeflenmektedir.
Küresel genişleme
[değiştir | kaynağı değiştir]2019 Temmuz Yandex. Taxi; Rusya, Belarus, Ermenistan, Kırgızistan, Moldova, Gürcistan, Kazakistan, Letonya, Litvanya, Estonya, Özbekistan, Sırbistan, Fildişi Sahili, İsrail, Finlandiya, Gana ve Romanya'da 300'den fazla büyük şehirde faaliyet göstermektedir.
Belarus
[değiştir | kaynağı değiştir]Belarus'ta 25 Şubat 2016'da Minsk'te başlayan hizmeti şu anda ülkede birden fazla şehirde faaliyet gösteriyor. 2019 Mart ayı itibarıyla yolcular ve sürücüler için bir sigorta ürünü tanıttı.[16]
Ermenistan
[değiştir | kaynağı değiştir]Ermenistan'da 1 Temmuz 2016 tarihinde Erivan'da faaliyete başlayan hizmet şu anda 15 kentte aktif olarak kullanılmaktadır.[17]
Kazakistan
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi 28 Temmuz 2016'da Almatı'nın en büyük şehrinde başlatıldı, ilerleyen süreçte hizmet verilen şehir sayısı 20 şehre çıktı.[18]
Gürcistan
[değiştir | kaynağı değiştir]Gürcistan'da 28 Ağustos 2016'da hizmet vermeye başlayan Yandex günümüzde Batum ve Rustavi'de hizmet vermeye devam etmektedir.
Ukrayna
[değiştir | kaynağı değiştir]Ukrayna'da 25 Ekim 2016 tarihinde hizmet vermeye başlamasının ardından Ukrayna'nın Rus teknoloji şirketlerine getirdiği yasaklama sonucunda Ukrayna'da yasal olarak kullanılamamaktadır.[19] Ukrayna'da getirilen bu yasaklamaya rağmen kullanıcılar VPN üzerinden hizmeti kullanıyorlar.
Moldova
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi 24 Temmuz 2017 tarihinde Kişinev'de başladı.[20]
Kırgızistan
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taksi, Bişkek'te 9 Kasım 2017hizmete başladı ardından hizmetini Osh şehrine genişletti.[21]
Letonya
[değiştir | kaynağı değiştir]Letonya, Yandex. Taxi'nin hizmet verdiği ilk Baltık ülkesi ve ilk AB üyesi ülkedir ve 15 Mart 2018'de hizmete başlamıştır.[22]
Özbekistan
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi Özbekistan'ın başkenti Taşkent'te 4 Nisan 2018'de hizmet vermeye başlamıştır.[23]
Estonya
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi 1 Mayıs 2018'de Tallinn'de başladı. ardından Tartu şehrine yayıldı.[24]
Sırbistan
[değiştir | kaynağı değiştir]Sırbistan, Yandex'in eski Sovyet Cumhuriyetlerinin dışında hizmet verdiği ilk ülkedir ve Yandex. Taxi 5 Haziran 2018'de Belgrad'da faaliyete geçti.[25]
Litvanya
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taksi, başkent Vilnius 26 Temmuz 2018' hizmet vermeye başlamıştır. Bu süreçte Litvanya Hükûmeti kişisel verilerin güvenliği konusundaki endişelerini belirtti ve önemli görevlerde bulunan insanlar tarafından kullanılmaması istedi. Yandex bu endişelere karşı kişisel veriler konusunda AB tarafından düzenlenen GDPR düzenlemelerine uyduğunu belirtmiştir. Yandex. Taxi Litvanya'da kısıtlama olmadan çalışmaktadır.[26]
Fildişi Sahili
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex. Taxi, Yango markasıyla 4 Ekim 2018'de Fildişi Sahili'ninde Abidjan'da hizmete girmiştir. Yandex. Taxi'nin Afrika kıtasında hizmet verdiği ilk ülkedir.[27]
Finlandiya
[değiştir | kaynağı değiştir]Yandex Yango markasıyla hizmet verdiği ikinci ülke olan Finlandiya'da 8 Kasım 2018 hizmete girmiştir.[28]
İsrail
[değiştir | kaynağı değiştir]İsrail, şirketin hizmet verdiği ilk Ortadoğu ülkesiydi ve 10 Aralık 2018'de Yango markasıyla hizmet vermeye başlamıştır.[29]
Gana
[değiştir | kaynağı değiştir]Gana Yandex'in Afrika kıtasında hizmet verdiği ikinci ülkedir ve burada 6 Haziran 2019'da Yango markasıyla hizmet vermeye başlamıştır.[30][31]
Romanya
[değiştir | kaynağı değiştir]Yango Markasıyla 27 Haziran 2019'da Bükreş'te faaliyetlerine başlayan hizmete 55 şirketten 3.000 sürücü katıldı.[32]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Yandex.Taxi LLC 6 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. www.bloomberg.com, accessed 9 January 2020
- ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 12 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 25 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 30 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 25 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 20 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 25 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 13 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 15 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ a b Russia's Yandex Offers Driverless Rides And Passengers Say 'Da!' 13 Şubat 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Forbes, by David Silver, 15 November 2018, 11:19 am)
- ^ Yandex Self-Driving Car. First demo rides for passengers at Yet Another Conference 2018 5 Ocak 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Yandex.Taxi YouTube channel, published on 5 June 2018)
- ^ Yandex Self-Driving Car. First Long-Distance Ride 22 Aralık 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Yandex.Taxi YouTube channel, published on 22 June 2018)
- ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 6 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ https://seekingalpha.com/news/3412795-yandex-gets-license-self-driving-car-nevada [ölü/kırık bağlantı]
- ^ Team, Yandex Self-Driving (6 Ağustos 2020). "Yandex expands its self-driving testing to Ann Arbor, Michigan". Medium (İngilizce). 10 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ağustos 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 2 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 13 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 20 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 17 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 26 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ https://www.uzdaily.com/articles-id-43380.htm [ölü/kırık bağlantı]
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 22 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 5 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 26 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 24 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 21 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 17 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2020.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- https://taxi.yandex.com/29 Ocak 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- https://yango.yandex.com/20 Aralık 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.