Budzionauka – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |
Państwo | |
---|---|
Obwód | |
Rejon | |
Sielsowiet | |
Populacja • liczba ludności |
|
Tablice rejestracyjne | 4 |
Położenie na mapie obwodu grodzieńskiego ![]() | |
Położenie na mapie Białorusi ![]() | |
Położenie na mapie Polski w 1939 ![]() | |
![]() |
Budzionauka (biał. Будзёнаўка; ros. Будёновка) – chutor na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie oszmiańskim, w sielsowiecie Kolczuny.
Dawniej używana nazwa – Święty Duch.
Historia
[edytuj | edytuj kod]W czasach zaborów wieś i dobra w gminie Polany, w powiecie oszmiańskim, w guberni wileńskiej Imperium Rosyjskiego. W 1866 roku liczyła 178 mieszkańców w 12 domach[1]
W latach 1921–1945 wieś leżała w Polsce, w województwie wileńskim[a], w powiecie oszmiańskim, w gminie miejskiej Oszmiana.
W 1931 w 48 domach zamieszkiwało 280 osób[2].
Wierni należeli do parafii rzymskokatolickiej i prawosławnej w Oszmianie. Miejscowość podlegała pod Sąd Grodzki w Oszmianie i Okręgowy w Wilnie; właściwy urząd pocztowy mieścił się w Oszmianie[3].
W wyniku napaści ZSRR na Polskę we wrześniu 1939 miejscowość znalazła się pod okupacją sowiecką. 2 listopada została włączona do Białoruskiej SRR[4][5]. Od czerwca 1941 roku pod okupacją niemiecką. W 1944 miejscowość została ponownie zajęta przez wojska sowieckie i włączona do Białoruskiej SRR[6].
Od 1991 w składzie niepodległej Białorusi.
Znajduje się tu dwór Lwa Strugacza. Zbudowany na przełomie XIX i XX wieku w stylu secesyjnym przez przemysłowca Leiba Strugacza, jednego z najbogatszych Żydów na tym terenie, był on właścicielem gorzelni i fabryki drożdży w Oszmianie, był udziałowcem Browaru Lida i Ryskiej Spółki Akcyjnej[7].
Po roku 1939 roku, kiedy znacjonalizowano dom i gospodarstwo miejscowego kupca, wieś stopniowo popadała w ruinę. Ostatnim właścicielem majątku był wydział oświaty komitetu wykonawczego rejonu oszmiańskiego. Przez pewien czas mieszkały tam rodziny nauczycieli.
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Przynależność wojewódzka zmieniała się. Wieś leżała w Ziemi Wileńskiej (1922–1926) i w województwie wileńskim (od 1926).
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Święty Duch, wieś, powiat oszmiański, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XI: Sochaczew – Szlubowska Wola, Warszawa 1890, s. 699 .
- ↑ Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. 1, Warszawa 1938, s. 30 .
- ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej z oznaczeniem terytorjalnie im właściwych władz i urzędów oraz urządzeń komunikacyjnych, Przemyśl, Warszawa 1933, s. 1712 .
- ↑ https://www.senat.gov.pl/gfx/senat/pl/senatopracowania/70/plik/m-631.pdf.
- ↑ okupacja sowiecka ziem polskich, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-04-03] .
- ↑ Piotr Eberhardt , Formowanie się polskiej granicy wschodniej po II wojnie światowej, „Dzieje Najnowsze”, Rocznik L – 2018 (2), 2018, s. 95–100 .
- ↑ Сядзібу XIX ст пад Ашмянамі рэканструявалі “па-хазяйскі” - і знішчылі гістарычны выгляд [online], Hrodna.life - навіны Гродна, 9 marca 2024 [dostęp 2024-03-09] (biał.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Święty Duch, wieś, powiat oszmiański, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XI: Sochaczew – Szlubowska Wola, Warszawa 1890, s. 699 .