Frederic Goudy – Wikipedia, wolna encyklopedia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f6/Frederick_W._Goudy_by_Arnold_Genthe_1924.jpg/220px-Frederick_W._Goudy_by_Arnold_Genthe_1924.jpg)
Frederic William Goudy (ur. 8 marca 1865 w Bloomington, Illinois, zm. 11 maja 1947 w Marlborough-on-Hudson, Nowy Jork) – amerykański drukarz, artysta-typograf i projektant krojów pisma, m.in. Copperplate, Goudy Old Style i Kennerley.
Młodość
[edytuj | edytuj kod]Ojciec Frederica, John Goudy, pracował w nieruchomościach. Rodzina Goudych w latach 70. i 80. przeprowadza się czterokrotnie w obrębie stanu Illinois, aż w 1883 r. osiedli w Highmore na terytorium Dakoty, gdzie John otworzył własną działalność związaną ze sprzedażą nieruchomości w związku z obowiązującą wtedy Ustawą o gospodarstwie rolnym. Młody Goudy początkowo przejął fach po ojcu i przyuczał się do kariery w nieruchomościach jako praktykant w jego firmie.
Goudy i reklama
[edytuj | edytuj kod]W 1889 r. Goudy opuścił dom rodzinny i zamieszkał w Springfield, gdzie pracował jako księgowy w biurze nieruchomości. W pracy zainteresował się reklamą gazetową.
W wieku dwudziestu ośmiu lat Goudy podjął decyzję o przeprowadzce o Chicago i rozpoczął karierę w powstającej wtedy dopiero branży reklamowej. Do projektu reklamy podchodził całościowo, zajmował się zarówno przygotowaniem treści, jak i projektem. Współpracował z różnymi przedsiębiorstwami jako copywriter, a z lokalnymi drukarniami przy opracowaniu layoutu. W tym czasie w Chicago poznał Berthę Matildę Sprinks, która poślubił w 1897 roku w Berwyn, Illinois.
Goudy szybko zaobserwował, że niewiele osób dba o czytelność i estetykę reklam, a typografia była na ostatnim miejscu. W ramach poszerzania świadomości typograficznej w 1893 r. założył magazyn „Modern Advertising”, początkowo w celach autoreklamy. Czasopismo nie przetrwało, jednak Frederic zyskał doświadczenie w procesie przygotowania do druku i druku.
Początki w typografii
[edytuj | edytuj kod]W 1895 roku Goudy zainspirował się pracami Wiliama Morrisa, przedstawiciela ruchu Arts and Crafts. Estetyka druków Morrisa i rzemieślnicze ideały w typografii obudziły w Goudym ambicje posiadania własnej drukarni.
Wkrótce we współpracy ze znajomym nauczycielem angielskiego, Lauronem Hooperem, Goudy zdecydował się otworzyć własną drukarnię, myśląc o niej jak o amerykańskim odpowiedniku Kelmscott Press. Drukarnię nazwano początkowo Booklet Press (z czasem Goudy zmienił nazwę na Camelot Press).
Mimo ambitnych planów pierwsze prace wychodzące z oficyny Goudy’ego miały niewiele wspólnego z typografią książki. Goudy w tamtym okresie tworzył głównie reklamy, m.in. dla takich firm jak: The Inland Printer, The Pabst Brewery oraz Hart Schaffner and Marx. Oprócz reklam Goudy zaprojektował wtedy dwie okładki książki dla wydawnictw The Lakeside Press and Rand-McNally.
W wolnych chwilach Goudy doskonalił swoje umiejętności liternicze i odbywał pierwsze eksperymenty z projektowaniem liter. Z tego okresu pochodzi pierwszy zaprojektowany przez Goudy’ego krój, Camelot (1896).
Wydawnictwo The Village Press
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/50/Good-king-wenceslas-illustrated-1904-p30.png/220px-Good-king-wenceslas-illustrated-1904-p30.png)
Na przełomie wieków Goudy był pewien, że chce podążyć śladami Williama Morrisa i zająć się projektowaniem książek. W 1903 r. Goudy podjął kolejną próbę założenia wydawnictwa i wraz z Willem Ransonem założył wydawnictwo i drukarnię The Village Press. Ransom wkrótce jednak zrezygnował z przedsięwzięcia, a jego miejsce w projekcie zajęła żona Goudy’ego, Bertha, która przez kolejne 32 lata działalności wydawnictwa zajmowała się składem.
Pierwszym drukiem, który wyszedł spod prasy Goudych był esej Williama Morrisa i Emery’ego Walkera pt. Printing. Wybór ten nie był przypadkowy – właściciele od początku chcieli zaznaczyć, że kierują się filozofią oraz estetyką ruchu Arts and Crafts. Na użytek tego druku w 1903 r. Goudy zaprojektował własny krój, The Village Type. Pismo Goudy’ego wpisało się do historii jako pierwszym amerykański krój wycięty ręcznie i zaprojektowany z rysunków odręcznych.
W latach 1903–1924 wydawnictwo Goudych przeprowadzało się kilkukrotnie, aby w końcu osiąść w Marlborough-on-Hudson w stanie Nowy Jork. Budynek drukarni mieścił się obok młyna. Fred bardzo szybko zaczął specjalizować się w projektowaniu krojów, podczas gdy Bertha zarządzała drukarnią. W latach 1918–1922 Goudy napisał i zilustrował dwie książki o liternictwie: The Alphabet (1918) oraz Elements of Lettering (1922). Książki te uznawana za klasykę książek o typografii.
Bertha Goudy z czasem zyskała uznanie jako łamaczka. W 1933 r. czasopismo „Time” uznało ją za „najlepszą kobietę-drukarza na świecie” (ang. the world’s ablest woman printer). W tym samym roku, w trzydziestą rocznicę założenia The Village Press, The American Institute of Graphic Arts uhonorowali działalność Goudych okolicznościową wystawą.
Jedną z najbardziej skomplikowanych i wymagających edycji, która wyszła spod prasy The Village Press była edycja Frankensteina Mary Shelley, wykonana dla Limited Editions Club w 1934 r.
The Village Press opublikowało 59 pozycji książkowych w czasie swojej działalności.
Goudy jako projektant krojów
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/58/GoudyOSPecimen.svg/220px-GoudyOSPecimen.svg.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b8/CoppGothicSpec.svg/220px-CoppGothicSpec.svg.png)
Pierwsze próby w projektowaniu krojów Goudy podjął w 1896 r. Sam jednak uznaje, że stał się profesjonalnym projektantem krojów dopiero piętnaście lat później, w 1911 r., wraz z zaprojektowaniem Kennerley Old Style. Krój nazwał na cześć swojego wspólnika, wydawcy Mitchella Kennereley’ego, a został zaprojektowany specjalnie dla składu książki H.G. Wellsa The Door in the Wall and Other Stories. Krój okazał się niezwykle popularny w Anglii i od tego momentu Goudy zyskał międzynarodową sławę jako projektant krojów.
Przez 50 lat Goudy zaprojektował 122 kroje, z czego za najsłynniejsze uznaje się Copperplate Gothic oraz Goudy Old Style.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0d/LTC_Goudy_Initials.gif/220px-LTC_Goudy_Initials.gif)
- Camelot (1896)
- Pabst (1902)
- Copperplate (1905)
- Caxton Initials (1905)
- Monotype 38-E (1908)
- Kennerley (1911)
- Forum Title (1911)
- Goudy Old Style (1915)
- Goudy Modern (1918)
- Goudy Open (1918)
- Garamont (1921)
- Goudy Newstyle (1921)
- Italian Old Style (1924)
- Goudy Heavy Face (1925)
- Deepdene (1927)
- Old Style (1927)
- Lombardic Capitals (1929)
- Mediaeval (1930)
- Goudy Sans (1930)
- Saks Goudy (1934)
- Goudy Text (1939)
- Franciscan (1932)
- Hadriano (1934)
- Bertham (1936)
- Friar (1937)
- University of California Old Style (1938)
- Remington Typewriter (1939)
- Goudy Thirty (1942)
Działalność poza wydawnictwem
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bd/Goudy_Elements_of_Lettering_page_11.jpg/183px-Goudy_Elements_of_Lettering_page_11.jpg)
Od 1920 r. aż do śmierci Goudy był dyrektorem artystycznym Lanston Monotype Corporation. Prowadził również wykłady, m.in. na Art Students League (1916–24) i na Uniwersytecie Nowojorskim (1927–29). Podczas jednego z wykładów miał powiedzieć: „Typograf, który rozświetla minuskułę, gotów jest także kraść owce”[1] (ang. „Anyone who would letterspace lowercase would steal sheep”, tłum. D. Dziewońska, [za:] R. Bringhurst, Elementarz stylu w typografii, wyd. d2d.pl, Kraków 2008).
Goudy był autorem książek: The Alphabet (1918), Elements of Lettering (1922), Typologia (1940) oraz autobiograficznej książki A Half-Century of Type Design and Typography, 1895–1945 (1946).
Śmierć
[edytuj | edytuj kod]Goudy zmarł w swoim domu w Marlborough-on-Hudson 11 maja 1947 r. Został pochowany obok swojej żony Berthy w Evergreen Cemetery w Chicago.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Twierdzi tak Erik Spiekermann , Stop Stealing Sheep” , E. Spiekermann, Stop Stealing Sheep & Find Out How Type Works, 1993 .
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]Teksty autorstwa Goudy’ego (w jęz. ang.)
[edytuj | edytuj kod]- A half-century of type design and typography volumes 1 and 2, The Typophiles, New York, 1946. Pełna lista projektów Goudy’ego.
- The Alphabet: Fifteen Interpretive Designs, Mitchell Kennerley, N.Y.C, 1918.
- Elements of Lettering (with Bertha Goudy), Mitchell Kennerley, N.Y.C, 1922
- Hello To Those Who Retain Their Sanity, esej, Monotype magazine, 1928.
- Ars Typographisch (Vol. 1, No. 4, 1934): zawiera esej Goudy’ego Type Design: A Homily.
- The Trajan Capitals, Oxford University Press, New York, 1936
- Typologia University of California Press, Berkeley, Los Angeles, London, 1940
Książki wydrukowane przez Goudy’ego (w jęz. ang.)
[edytuj | edytuj kod]- Oh, what a plague is love!, Katharine Tynan, 1900.
- The Cobbler of Nîme, Mary Imlay Taylor, 1900
- Printing, William Morris, 1903
- Songs and verses selected from the works of Edmund Waller, 1911.
- Verses by Henry Goelet McVickar, 1911.
- Why we have chosen Forest Hills Gardens for our home, 1915.
Dalsza lektura (w jęz. ang.)
[edytuj | edytuj kod]- Boone, Andrew R. Type By Goudy.
- Bruckner, D.J.R., Frederic Goudy, Harry N. Abrams, Inc., Publishers, New York City, 1990, ISBN 0-8109-1035-7.
- Frederic Goudy – Pantagraph.
- Frederick Goudy at Typophile. typophile.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-01-04)].
- Goudy type designs at Lanston Type Co.. p22.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-07)].
- Lewis, Bernard: Behind the Type: The Life Story of Frederic W. Goudy, Carnegie Institute of Technology, 1941.
- Linotype Library Designers: Frederic W. Goudy
- MacGrew, Mac, American Metal Typefaces of the Twentieth Century, Oak Knoll Books, New Castle Delaware, 1993, ISBN 0-938768-34-4.
- Orton, Vrest Goudy, Master of Letters.
- Rollins, Carl Purlington American Type Designers and Their Work w: Print, V. 4, #1.
- Typographer’s Digest, No. 27 (1967): numer dedykowany Goudy’emu.