Leo Varadkar – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | 18 stycznia 1979 |
---|---|
Taoiseach | |
Okres | od 17 grudnia 2022 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
Tánaiste | |
Okres | od 27 czerwca 2020 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
Taoiseach | |
Okres | od 14 czerwca 2017 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca |
Leo Eric Varadkar (ur. 18 stycznia 1979 w Dublinie[1]) – irlandzki polityk i lekarz, deputowany, w latach 2017–2024 lider Fine Gael, w latach 2011–2017 i 2020–2022 minister, w latach 2017–2020 i 2022–2024 taoiseach, w latach 2020–2022 tánaiste.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodził się w rodzinie Hindusa i Irlandki[2]. Z zawodu lekarz medycyny rodzinnej[3], kształcił się w The King’s Hospital oraz w Trinity College w Dublinie. Zaangażował się w działalność polityczną w ramach Fine Gael. W latach 2001–2003 był wiceprzewodniczącym YEPP, organizacji młodzieżowej Europejskiej Partii Ludowej. Od 2003 do 2007 zasiadał w radzie hrabstwa Fingal[1].
W wyborach w 2007 kandydował z powodzeniem do Dáil Éireann 30. kadencji w okręgu Dublin West. W 2011, 2016 i 2020 uzyskiwał reelekcję na kolejne kadencje niższej izby irlandzkiego parlamentu[4].
W marcu 2011 został ministrem transportu, turystyki i sportu w rządzie Endy Kenny’ego. W lipcu 2014 przeszedł na stanowisko ministra zdrowia[5]. W maju 2016 w drugim gabinecie dotychczasowego premiera objął funkcję ministra ochrony socjalnej[6].
W czerwcu 2017 został liderem Fine Gael, zdobywając 60% głosów w kolegium elektorskim[7]. 14 czerwca 2017 zastąpił Endę Kenny’ego również na urzędzie premiera Irlandii (i jednocześnie ministra obrony). Za jego kandydaturą opowiedziało się 57 posłów (FG i niezależnych), przeciw było 50 deputowanych, zaś wybór umożliwiło wstrzymanie się od głosu 47 parlamentarzystów (głównie z Fianna Fáil)[8].
W wyborach parlamentarnych z lutego 2020 Fine Gael zajęła 3. miejsce, uzyskując parę mandatów mniej niż Fianna Fáil i Sinn Féin. Wyniki tych wyborów spowodowały trudności w stworzeniu większościowej koalicji rządowej, co doprowadziło do długotrwałych negocjacji. Koalicję ostatecznie zawarły FG, FF i Partia Zielonych. W ramach porozumienia ustalono, że na czele gabinetu stanie lider FF Micheál Martin, a pod koniec 2022 zastąpi go Leo Varadkar. Porozumienie zostało ostatecznie zatwierdzone przez trzy ugrupowania 26 czerwca 2020[9]. Następnego dnia Leo Varadkar objął stanowiska wicepremiera oraz ministra przedsiębiorczości, handlu i zatrudnienia w nowym rządzie[10].
Zgodnie z umową koalicyjną Micheál Martin złożył rezygnację 17 grudnia 2022. Tego samego dnia na stanowisko premiera powrócił Leo Varadkar, którego w Dáil Éireann poparło 87 deputowanych. Również 17 grudnia lider Fine Gael utworzył swój drugi gabinet z liderem FF jako swoim zastępcą[11].
20 marca 2024 zrezygnował z funkcji lidera Fine Gael. Zadeklarował także złożenie dymisji ze stanowiska premiera[12], co nastąpiło 8 kwietnia[13]. Następnego dnia na urzędzie premiera zastąpił go nowy lider FG Simon Harris[14].
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Jest gejem[2], co ujawnił podczas wywiadu w radiu publicznym 15 stycznia 2015[15]. Zadeklarował się jako zwolennik przeprowadzenia referendum ws. małżeństw jednopłciowych[16]. Jego partner Matthew Barrett również został lekarzem[17].
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Seán Donnelly: Elections 2011. Dublin: Seán Donnelly, 2012, s. 146. ISBN 978-0-9520197-8-7. [dostęp 2016-04-04]. (ang.).
- ↑ a b Leo Varadkar: 'I was seven when I told my mum's friends I wanted to be minister for health. Needless to say, my mother was mortified'. independent.ie, 18 stycznia 2015. [dostęp 2016-05-06]. (ang.).
- ↑ Patrick Reevell: Ireland’s prime minister to work as doctor during coronavirus epidemic. abcnews.go.coms, 6 kwietnia 2020. [dostęp 2024-01-03]. (ang.).
- ↑ Profil na stronie electionsireland.org. [dostęp 2020-02-10]. (ang.).
- ↑ Dr. Leo Varadkar. oireachtas.ie. [dostęp 2016-05-06]. (ang.).
- ↑ Enda Kenny announces minority government Cabinet. irishtimes.com, 6 maja 2016. [dostęp 2016-05-06]. (ang.).
- ↑ Leo Varadkar: Ireland set to have first gay PM. bbc.com, 2 czerwca 2017. [dostęp 2017-06-02]. (ang.).
- ↑ Leo Varadkar elected as Republic of Ireland's taoiseach. bbc.com, 14 czerwca 2017. [dostęp 2017-06-14]. (ang.).
- ↑ FF, FG and Green Party agree historic coalition deal. rte.ie, 26 czerwca 2020. [dostęp 2020-06-28]. (ang.).
- ↑ Revealed: new Cabinet and Taoiseach's Seanad nominees. rte.ie, 27 czerwca 2020. [dostęp 2020-06-27]. (ang.).
- ↑ Philip Ryan, Hugh O'Connell, Eoghan Moloney: New Cabinet taking shape as Fine Gael leader Leo Varadkar elected as Taoiseach for a second time. independent.ie, 17 grudnia 2022. [dostęp 2022-12-17]. (ang.).
- ↑ Jennifer Bray: „I am no longer the best person for that job”: Leo Varadkar steps down as Taoiseach and Fine Gael leader. irishtimes.com, 20 marca 2024. [dostęp 2024-03-20]. (ang.).
- ↑ Aoife Moore: Leo Varadkar resigns as taoiseach of Ireland. bbc.com, 8 kwietnia 2024. [dostęp 2024-04-09]. (ang.).
- ↑ Claire Gilbody Dickerson: Simon Harris becomes Ireland’s youngest prime minister at 37. sky.com, 9 kwietnia 2024. [dostęp 2024-04-09]. (ang.).
- ↑ Leo Varadkar: 'I am a gay man', Minister says. irishtimes.com, 18 stycznia 2015. [dostęp 2020-03-10]. (ang.).
- ↑ Leo Varadkar: 'I wanted to be an equal citizen. And today I am'. irishtimes.com, 23 maja 2015. [dostęp 2020-03-10]. (ang.).
- ↑ Meet the dashing doctor boyfriend supporting Leo Varadkar in his Fine Gael leadership bid. independent.ie, 21 lutego 2017. [dostęp 2017-06-14]. (ang.).