Nocówkowate – Wikipedia, wolna encyklopedia
Xantusiidae[1] | |||
Baird, 1858 | |||
![]() Przedstawiciel rodziny – nocówka kanionowa (Xantusia henshawi) | |||
Systematyka | |||
Domena | |||
---|---|---|---|
Królestwo | |||
Typ | |||
Podtyp | |||
Gromada | |||
Rząd | |||
Infrarząd | |||
Rodzina | nocówkowate | ||
Typ nomenklatoryczny | |||
Xantusia Baird, 1858 | |||
Rodzaje | |||
|
Nocówkowate, jaszczurki nocne (Xantusiidae) – rodzina małych jaszczurek z infrarzędu Scincomorpha w rzędzie łuskonośnych (Squamata).
- Opis
- Rodzina składa się z prawie 40 małych gatunków, które pokrojem ciała przypominają typowe jaszczurki. Kończyny pięciopalczaste, dobrze wykształcone. Oczy z eliptycznymi źrenicami osłonięte nieruchomo zrośniętymi, przezroczystymi powiekami. Grzbiet pokryty małymi łuskami, a brzuch szerokimi tarczkami. Ubarwienie szarobrązowe.
- Rozmiary
- Długość od 4 do 12 cm.
- Biotop
- Nizinne, wilgotne obszary lub tereny górzyste na obrzeżach lasów i wśród rumowisk skalnych.
- Pokarm
- Owady, pająki, skorpiony i inne małe zwierzęta. Niektóre zjadają też pokarm roślinny.
- Zachowanie
- Wykazują aktywność w ciągu dnia. Z powodu skrytego trybu życia długo uważane były za gatunki prowadzące nocny tryb życia. Są bardzo ruchliwe. W dzień ukrywają się pod kamieniami, w różnych szczelinach, kaktusach i agawach, czy zmurszałych pniach.
- Rozmnażanie
- Żyworodne. Samice najczęściej rodzą 2 młode.
- Występowanie
- Ameryka Północna – południowo-zachodnie USA, Meksyk, Ameryka Centralna aż po Panamę; także Kuba i kilka małych wysp u wybrzeży Kalifornii[2].
Systematyka
[edytuj | edytuj kod]Do rodziny należą następujące rodzaje[3]:
- Cricosaura – jedynym przedstawicielem jest Cricosaura typica
- Lepidophyma
- Xantusia
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Xantusiidae, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ R. Midtgaard , Family Xantusiidae, [w:] RepFocus [online] [dostęp 2024-01-28] (ang.).
- ↑ P. Uetz & J. Hallermann: Higher taxa: Xantusiidae. The Reptile Database. [dostęp 2024-01-28]. (ang.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Hanna Dobrowolska: Gady. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1981. ISBN 83-01-00957-8.
- Włodzimierz Juszczyk: Gady i płazy. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1986. ISBN 83-214-0464-2.
- Zwierzęta : encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005. ISBN 83-01-14344-4.