Piperyna – Wikipedia, wolna encyklopedia
| |||||||||||||||||||||||
![]() kryształy piperyny wyizolowane z czarnego pieprzu | |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
Ogólne informacje | |||||||||||||||||||||||
Wzór sumaryczny | C17H19NO3 | ||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Masa molowa | 285,338 g/mol | ||||||||||||||||||||||
Wygląd | |||||||||||||||||||||||
Identyfikacja | |||||||||||||||||||||||
Numer CAS | |||||||||||||||||||||||
PubChem | |||||||||||||||||||||||
DrugBank | |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) |
Piperyna – organiczny związek chemiczny, alkaloid występujący we wierzchniej warstwie owoców czarnego pieprzu (Piperis nigri), pochodna piperydyny. Jest bezbarwną lub kremowożółtą, krystaliczną substancją rozpuszczalną w benzynie, chloroformie, etanolu, eterze dietylowym oraz w pirydynie[1]. Ma ostro-gorzki smak.
Wpływ na zdrowie człowieka
[edytuj | edytuj kod]W roku 2012 opublikowano wyniki badań wskazujące, że piperyna może blokować tworzenie się nowych komórek tłuszczowych i obniżać poziom tłuszczu w krwiobiegu. Jest to wynikiem zakłócania aktywności genów kontrolujących powstawanie nowych komórek tłuszczowych[4][5]. Pod wpływem piperyny wzmaga się też wydzielanie soków trawiennych (żołądkowego, trzustkowego, jelitowego) oraz poprawia się trawienie pokarmu[6]. Piperyna ma także wpływ na wchłanianie składników odżywczych: witaminy C, selenu, beta-karotenu, witaminy A, witaminy B6 i koenzymu Q[7].
Innym działaniem piperyny jest stymulacja proliferacji melanocytów w strukturach komórkowych. Przy zastosowaniu piperyny i fototerapii promieniowaniem ultrafioletowym, skóra staje się znacznie ciemniejsza, co jest badane w kontekście leczenia bielactwa nabytego[8].
Kolejnym korzystnym zdrowotnie działaniem piperyny może być hamowanie działania substancji chemicznych odpowiedzialnych za mutacje w materiale genetycznym komórek. Badania in vitro na komórkach myszy i szczurów wskazują, że podawanie piperyny może hamować wzrost guzów nowotworowych[9].
Piperyna wykazuje także działanie antydepresyjne poprzez wzrost neurotransmisji serotoniny i dopaminy – substancji deficytowych u osób cierpiących na depresję[10].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Piperyna została odkryta w 1819 roku przez Hansa Christiana Ørsteda, który wyodrębnił ją z owoców Piper nigrum[11].
W medycynie chińskiej i indyjskiej była stosowana w leczeniu dolegliwości trawiennych (zaparcia, biegunka, niestrawność), ale także w przypadku bólu stawów, chorób serca, anginy i gangreny[1].
Dostępność piperyny
[edytuj | edytuj kod]W obrocie handlowym znajduje się obecnie wiele preparatów zawierających wyciąg z owoców pieprzu z zawartością piperyny 50–90% (rzadziej 95%) oraz czysta piperyna[6].
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]- kapsaicyna, pikantna substancja w papryce chilli
- allicyna, pikantna substancja w czosnku i cebuli
- izotiocyjanian allilu, pikantna substancja w gorczycy i chrzanie
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d Piperyna, [w:] Farmacja – Chemia organiczna [online], Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Zakład Chemii Organicznej .
- ↑ a b c Piperine (nr 75047) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2021-05-31]. (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)
- ↑ David R. Lide (red.), CRC Handbook of Chemistry and Physics, wyd. 90, Boca Raton: CRC Press, 2009, s. 3-436, ISBN 978-1-4200-9084-0 (ang.).
- ↑ Ui-Hyun Park i inni, Piperine, a component of black pepper, inhibits adipogenesis by antagonizing PPARγ activity in 3T3-L1 cells, „Journal of Agricultural and Food Chemistry”, 60 (15), 2012, s. 3853–3860, DOI: 10.1021/jf204514a, PMID: 22463744 .
- ↑ Unmasking black pepper’s secrets as a fat fighter, [w:] ScienceDaily [online], American Chemical Society, 2 maja 2012 [dostęp 2015-01-28] (ang.).
- ↑ a b Piperyna i jej działanie. Piperyna w suplementach, [w:] Medycyna dawna i współczesna [online] [dostęp 2015-01-28] .[niewiarygodne źródło?]
- ↑ Navin Atal , K.L. Bedi , Bioenhancers: Revolutionary concept to market, „Journal of Ayurveda and Integrative Medicine”, 1 (2), 2010, s. 96–99, DOI: 10.4103/0975-9476.65073, PMID: 21836795, PMCID: PMC3151395 .
- ↑ Pepper Compound Could Aid Millions With Vitiligo [online], Oregon Health & Science University, 9 kwietnia 2008 [dostęp 2021-05-31] (ang.).
- ↑ Keith Singletary , Black Pepper: Overview of Health Benefits, „Nutrition Today”, 45 (1), 2010, s. 43–47, DOI: 10.1097/NT.0b013e3181cb4539 (ang.).
- ↑ Sriram Ramgopal , Benefits of Using BioPerine [online], LiveStrong, 21 października 2013 [dostęp 2015-01-27] (ang.).[niewiarygodne źródło?]
- ↑ H.C. Ørsted , Ueber das Piperidin, ein neues Pflanzenalkaloid, „Journal für Chemie und Physik”, 29 (1), 1820, s. 80–82 (niem.).