Terry Erwin – Wikipedia, wolna encyklopedia
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data śmierci | |
Zawód, zajęcie | |
Narodowość | |
Tytuł naukowy | |
Edukacja | |
Alma Mater | |
Stanowisko | Curator of Coleoptera |
Pracodawca |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a3/Brachinus_spPCCA20060328-2821B.jpg/240px-Brachinus_spPCCA20060328-2821B.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/68/Luehea_seemannii_1.jpg/240px-Luehea_seemannii_1.jpg)
Terry Lee Erwin (ur. 1 grudnia 1940 w St. Helena, Kalifornia, zm. 12 maja 2020[1]) – amerykański ekolog i entomolog specjalizujący się w problematyce chrząszczy (Coleoptera), związany z Muzeum Historii Naturalnej w Smithsonian Institution (Waszyngton).
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Ojciec Terry’ego Erwina zajmował się obróbką metali (tin-knocker) i był kierowcą wyścigowym. Matka pracowała jako urzędnik państwowy. Syn w młodości spędzał czas z ojcem matki, łowiąc ryby w High Sierra[2] (Sierra Nevada). W kolejnych latach założył klub wędkarski, działający na obszarze Zatoki San Francisco i zajął się budową samochodów, zamierzając pójść w ślady ojca[3]. Uczęszczał do Vallejo Junior College[4] i pracował w Vallejo na podwodnym okręcie atomowym w bazie morskiej Mare Island. W kolejnych latach studiował w San Jose State University, m.in. pod kierunkiem prof. J. Gordona Edwardsa[5] – entomologa, alpinisty i leśnika, specjalisty w zakresie chrząszczy Coleoptera, od którego przejął zainteresowania tymi owadami. Rozwiązał pod jego opieką taksonomiczne problemy w obrębie rodzaju Brachinus (strzel, ang. Bombardier Beetle) – w wyniku jego rewizji rozpoznanych zostało 14 nowych gatunków, chrząszcze północnoamerykańskie wyodrębnione zostały w nowy podrodzaj Neobrachinus. Uzyskał licencjat w roku 1963 i tytuł magistra w roku 1966[6]. Pracę doktorską na temat: A reclassification of bombardier beetles and taxonomic revision of the North and Middle American species (Carabidae ; Brachinida)[7][8] wykonał na Uniwersytecie Alberty w Edmonton pod kierownictwem Georga E. Balla[9]. Stopień doktora otrzymał w roku 1969[3]. Odbył staż podoktorancki w Muzeum Zoologii Porównawczej w Cambridge (u Philipa J. Darlingtona Jr.[10]) oraz w szwedzkim Uniwersytecie w Lund (u Carla H. Lindrotha[11]) i rozpoczął pracę w Department of Entomology US National Museum (zob. Smithsonian Institution)[3][12]. W roku 1971 rozpoczął (wraz z Karlem Krombienem) realizację finansowanego przez Washington Biologists Field Club (WBFC) projektu badawczego dotyczącego rodziny biegaczowatych w Panamie; zgodnie z pierwotnymi zamierzeniami miały być prowadzone w Kalifornii, jednak Paul D. Hurd[13] (członek WBFC) wprowadził zmianę regionu badań. Badaniami innych owadów rzędu chrząszczy (Coleoptera) T. Erwin zajmował się przez ponad 40 lat. Uczestniczył w ekspedycjach naukowych, głównie w Amazonii i Ekwadorze. Zajmuje stanowisko „Curator of Coleoptera” w National Museum of Natural History (Department of Entomology SI), w którym znajduje się bogata kolekcja entomologiczna[3][12][6]. W latach 1974–1977 pełnił funkcję sekretarza Society of Systematic Biologists[14].
Liczba gatunków chrząszczy w lasach równikowych
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2c/Cloud_forest_panama_2.jpg/240px-Cloud_forest_panama_2.jpg)
Terry L. Erwin wniósł znaczący wkład nie tylko w taksonomię i ekologię chrząszczy, lecz również w poszukiwania odpowiedzi na pytania o całkowitą liczbę gatunków na Ziemi.
Przypuszcza się, że liczba gatunków, które zostały dotychczas opisane – wielokrotnie mniejsza od liczby nieopisanych – mieści się w zakresie 5–50 mln (lub nawet do 100 mln)[15]; według części źródeł wynosi ok. 8,7 mln (± 1,3 mln)[16]. Rodzina owadów, której Terry Erwin poświęcił ponad 40 lat pracy naukowej, odgrywa wielką rolę w strukturze zróżnicowanego biologicznie ziemskiego ekosystemu. Liczba poznanych gatunków wynosi ok. 1,39 mln, a grupą najliczniejszą są zwierzęta (ok. 1,03 mln). Wśród poznanych ok. 0,75 mln gatunków owadów najbardziej liczne są chrząszcze. Opisano ok. 0,29 mln gatunków chrząszczy, co pozwala stwierdzić, że stanowią ⅓ – ¼ łącznej liczby poznanych gatunków[15].
Na początku lat 80. XX w. T. Erwin opublikował wyniki swoich oszacowań łącznej liczby gatunków stawonogów w lasach równikowych Panamy. Już pierwsze doniesienie (1,5 strony druku), że liczba ta może być o rząd wielkości większa niż wówczas sądzono, wzbudziła ekscytację[3].
Opisane badania dotyczyły chrząszczy zasiedlających korony drzew gatunku Luehea seemannii (rodzina ślazowate Malvaceae). T. Erwin opylał je silnym środkiem owadobójczym, a następnie oznaczał i liczył owady, które spadły na rozciągnięte pod drzewami specjalne płachty. Pod 19 drzewami (odległymi od siebie) zebrał chrząszcze należące do 1200 gatunków (ok. 20 % liczby gatunków chrząszczy w Polsce). Oszacowując na tej podstawie orientacyjną liczbę wszystkich gatunków stawonogów w lesie deszczowym wykorzystał cztery założenia[15][17]:
- średnia specyficzność gatunków chrząszczy w stosunku do gatunku drzewa wynosi 13,5 %,
- w lesie równikowym występuje ok. 50 000 gatunków drzew,
- chrząszcze stanowią 40 % gatunków stawonogów,
- liczba gatunków stawonogów na dnie lasu jest dwukrotnie mniejsza niż w koronach drzew.
Oszacował na tej podstawie liczbę gatunków stawonogów[15]:
- w koronach drzew: 1200 × 0,135 × 50 000 / 0,40 = 20 000 000,
- w lasach równikowych świata: ok. 20 000 000 × 1,5 = 30 000 000.
W następnych latach, modyfikując założenia 1–4, stwierdzono, że poszukiwana wartość może się mieścić w zakresie 10–80 mln[15].
Publikacje
[edytuj | edytuj kod]Terry Erwin jest autorem 270 artykułów naukowych, wydanych w latach 1965–2013 (prace samodzielne i współautorstwo). W latach 60. opublikował m.in.[18]:
- A revision of Brachinus of North America: Part I. The California species (Coleoptera: Carabidae); The Coleopterists Bulletin 19 (1), 1–19, 1965,
- Brachinus pallidus Erwin, a carabid beetle with an entomophagous larva; Pan Pacific Entomologist 42 (1), 73, 1966.
Badania wykonane na początku lat 80. zostały opisane m.in. w publikacjach[18]:
- Tropical forests: Their richness in Coleoptera and other arthropod species, The Coleopterists Bulletin 36 (1), 74–75 (1982; praca T. Erwina najczęściej cytowana w innych publikacjach, 790 cytowań),
- Tropical Forest Canopies: Last Biotic Frontier, Bulletin of the Entomological Society of America 29 (1), 14–19 (1983),
- Beetles and other arthropods of the tropical forest canopies at Manaus, Brasil, sampled with insecticidal fogging techniques, Tropical Rain Forests: Ecology and Management, 59–75 (1983).
Od roku 2008 Terry Erwin popularyzuje wyniki swoich prac w dostępnym on-line wydawnictwie ZooKeys − Launched to accelerate biodiversity research[19].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Terry Erwin has sadly passed away at the age of 79. A great loss to the entomological community [online], celebritiesdeaths.com [dostęp 2020-05-13] .
- ↑ Ecology of the Sierra Nevada. [w:] Strona internetowa Evi Technologies Ltd. [on-line]. evi.com. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ a b c d e SI Entomology; Terry Erwin, Curator of Coleoptera. [w:] Strona internetowa Smithsonian Institution [on-line]. entomology.si.edu. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ Solano Community College. [w:] Oficjalna strona internetowa szkoły [on-line]. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ Scientist Who Warned Against DDT Ban Dies (J. Gordon Edwards). foxnews.com, 6 sierpnia 2994. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ a b Theunited States National Entomological Collections. Smithsonian Institution Press, Washington, sierpień 1976. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ Graduate students in entomology and biology. [w:] Alberta Entomologists [on-line]. esc-sec.ca. s. 19. [dostęp 2013-05-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-06-14)]. (ang.).
- ↑ Terry L. Erwin: A reclassification of bombardier beetles and a taxonomic revision of the North and Middle American species (Carabidae: Brachinida) (pdf, 213 stron). nature.berkeley.edu, 1970. [dostęp 2013-05-24]. (ang.).
- ↑ George E. Ball, ESA Fellow (2005). [w:] Strona internetowa Entomological Society of America [on-line]. entsoc.org. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ Darlington, Philip Jackson Jr. (United States 1904-1983) entomology, zoogeography. people.wku.edu. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ Carl H. Lindroths efterlämnade papper. ediffah.org. [dostęp 2013-05-22]. (szw.).
- ↑ a b Department of Entomology. [w:] Strona internetowa Smithsonian Institution [on-line]. entomology.si.edu. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ Paul D. Hurd (1921–1982). scholar.google.com. [dostęp 2013-05-23]. (ang.).
- ↑ Past Presidents and other Officers. [w:] Strona internetowa Society of Systematic Biologists [on-line]. [dostęp 2016-07-09]. (ang.).
- ↑ a b c d e 11. Różnorodność biosfery. W: January Weiner: Życie i ewolucja biosfery. Podręcznik ekologii ogólnej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2003, s. 302–303. ISBN 83-01-14047-X.
- ↑ To ile w końcu jest tych gatunków?. [w:] Blog na WordPress.com [on-line]. 2011-09-11. [dostęp 2013-05-16]. (pol.).; opr na podstawie: Camilo Mora, Derek P. Tittensor, Sina Adl, Alastair G.B. Simpson, Boris Worm: How Many Species Are There on Earth and in the Ocean?. plosbiology.org. [dostęp 2013-05-16]. (ang.). i How Many Species Are There on Earth and in the Ocean?. plosbiology.org. [dostęp 2013-05-16]. (ang.).
- ↑ Terry L. Erwin: Tropical Forest Canopies: Last Biotic Frontier. [w:] Spring [on-line]. entomology.umn.edu, 1983. [dostęp 2016-07-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-08-28)]. (ang.).
- ↑ a b Terry L. Erwin (wykaz publikacji z liczbą cytowań). [w:] Google Scholar [on-line]. [dostęp 2013-05-22]. (ang.).
- ↑ Publikacje Terry’ego Erwina z lat 2008–2013. [w:] ZooKeys – Pensoft (online ISSN 1313-2970) [on-line]. [dostęp 2013-05-23]. (ang.).