William Tenn – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |
Imię i nazwisko | Philp Klass |
---|---|
Data i miejsce urodzenia | |
Data i miejsce śmierci | |
Dziedzina sztuki | |
Epoka | |
Strona internetowa |
William Tenn, właśc. Philip Klass (ur. 9 maja 1920 w Londynie, zm. 7 lutego 2010 w Mt. Lebanon, Pensylwania)[1] – amerykański pisarz science fiction i inżynier żydowskiego pochodzenia oraz krytyk fantastyki, urodzony w Wielkiej Brytanii.
Publikował także pod pseudonimem Kenneth Putnam. Był jednym z wielkich autorów Złotej Ery Science Fiction (Golden Age of Science Fiction)[2] i wywarł duży wpływ na rozwój tego gatunku[1]. Opublikował przeszło 60 opowiadań, dwie powieści, liczne eseje oraz artykuły naukowe.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodził się w Londynie, jednak od dzieciństwa wychowywał się w Nowym Jorku. W czasie drugiej wojny światowej służył jako inżynier w amerykańskim lotnictwie.
Pierwszy tekst opublikował w 1946 roku w magazynie Astounding Science Fiction. Większość swoich tekstów sygnował pseudonimem William Tenn, ale kilka (zwłaszcza pisane w latach 70. eseje) podpisywał swoim prawdziwym imieniem i nazwiskiem. Kilka utworów napisał także jako Kenneth Puntam.
Pisał klasyczne utwory science fiction, często wypełnione specyficznym humorem. Słynął zwłaszcza z opowiadań wydawanych w autorskich zbiorach oraz antologiach. Jest także autorem kilku scenariuszy filmowych[3]. Był redaktorem naczelnym kilku antologii fantastycznych: Children of Wonder (1953), Once Against the Law (1968, współredaktor: Donald Westlake), The Players of Hell (1968, współredaktor: Dave van Arnam).
Aktywną karierę pisarską zakończył w latach 70.
W 1993 ukazała się jego biografia zatytułowana William Tenn, High Klass Talent: A Working Bibliography wydana przez Galactic Central Publications.
W 1995 Tenn otrzymał tytuł Author Emeritus przyznawany przez Science Fiction and Fantasy Writers of America. Był Gościem Honorowym 62. Worldconu w Bostonie w 2004.
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Od 1957 roku był żonaty z Frumą. Mieszkali w Pensylwanii. Zmarł w wieku 89 lat.
Publikacje
[edytuj | edytuj kod]Lista publikacji Williama Tenna[4][5].
Pierwszy utwory Tenna po polsku ukazały się już w 1958 w antologii W stronę czwartego wymiaru. Później przetłumaczono jedną jego powieść i większość zbiorów opowiadań. Polskim tłumaczem (lub redaktorem) wielu z utworów Tenna jest Wiktor Bukato.
Powieści
[edytuj | edytuj kod]- O ludziach i potworach (Of Men and Monsters), 1968
- A Lamp for Medusa, 1968
Zbiory opowiadań
[edytuj | edytuj kod]- Wyzwolenie Ziemi (Of All Possible Worlds), 1955
- Ludzki punkt widzenia (The Human Angle), 1956
- Przed czasem (Time in Advance), 1958
- Bernie Faust (The Seven Sexes), 1968
- The Wooden Star, 1968
- Pierwiastek kwadratowy z człowieka (The Square Root of Man), 1968
- Vuurwater, 1975
Niektóre opowiadania zamieszczone w antologiach
[edytuj | edytuj kod]- Bernie Faust (Bernie Faust), w: Rakietowe szlaki, tom 2
- Moje potrójne ja (Me, Myself, and I), w: W stronę czwartego wymiaru
- Wyzwolenie Ziemi, (The Liberation of Earth) w: W stronę czwartego wymiaru
- W otchłani, wśród umarłych, w: W stronę czwartego wymiaru
- Program Brooklyn (Brooklyn Project), w: Droga do science fiction. Część 3.: Od Heinleina do dzisiaj, tom 2
- Upiorne kryterium (The Ghost Standard), w: Playboy science fiction
- Projekt Cisza, w: Złoty wiek SF
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b William Tenn, Science Fiction Author, Is Dead at 89
- ↑ Remembering Golden Age Science Fiction Author William Tenn
- ↑ William Tenn w bazie IMDb (ang.)
- ↑ Oficjalna bibliografia. [dostęp 2015-01-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-01-21)].
- ↑ William Tenn, [w:] encyklopediafantastyki.pl [dostęp 2020-05-04] .
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- William Tenn, [w:] encyklopediafantastyki.pl [dostęp 2020-05-04] .
- William Tenn w Internet Speculative Fiction Database
- William Tenn w Encyclopedia of Science Fiction
- William Tenn w bazie IMDb (ang.)
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Strona pisarza. pl524.pairlitesite.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-01-01)].
- ISNI: 0000000081339962, 0000000368498506
- VIAF: 54672413
- LCCN: n88651363
- GND: 107746751
- NDL: 00458470
- BnF: 12641631g
- SUDOC: 155727249
- NLA: 35766838
- NKC: ola2003169760
- BNE: XX830945
- NTA: 071720413
- BIBSYS: 12069468
- CiNii: DA04694014
- Open Library: OL4767073A
- PLWABN: 9810607076105606
- NUKAT: n94002744
- LNB: 000085361
- NSK: 000187301
- KRNLK: KAC200300103
- LIH: LNB:V*35207;=BD