Józef Korolkiewicz – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() Józef Korolkiewicz – portret z autografem (ok. 1930-1934) | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Narodowość | |
Alma Mater | |
Dziedzina sztuki |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6b/Caf%C3%A9_Fenix_%281944%29.png/240px-Caf%C3%A9_Fenix_%281944%29.png)
Józef Korolkiewicz (ur. 27 kwietnia 1902 w Godziszewach, zm. 18 listopada 1988 w Warszawie)[1] – polski malarz, grafik, śpiewak i sportowiec.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Był jednym z czworga dzieci Olgierda Korolkiewicza (1873-1924) i Czeszki, Vlastimili Vycpálek[2]. Jego rodzice poznali się w rodzinnym mieście Vlastimili, Taborze, gdzie Olgierd studiował w Szkole Rolniczej[3] (szkoła wyższa). Wczesne dzieciństwo spędził w majątku Nowa Wieś niedaleko Kobyłki, który wcześniej należał do jego dziadka, Józefa (1838-1909), doktora medycyny, powstańca styczniowego, zesłańca syberyjskiego i drugiego na liście fundatorów pomnika Adama Mickiewicza w Warszawie[2].
Artysta
[edytuj | edytuj kod]W wieku 15. lat, zachęcony przez Wojciecha Kossaka, został jego najmłodszym studentem w warszawskiej Szkole Sztuk Pięknych[4]. Mając lat 18, wraz ze starszym bratem, Zbigniewem, wstąpił ochotniczo do Wojska Polskiego i wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej w 1920[4]. W latach 1922–1923 kontynuował studia w Krakowie w pracowni Ignacego Pieńkowskiego. W 1924 powrócił do Warszawy do pracowni Tadeusza Pruszkowskiego.
Tworzył obrazy olejne, gwasze i rysunki. Przeważającym tematem jego prac był koń. Rzadziej pojawiały się na nich inne zwierzęta, przyroda i człowiek, choć nie stronił od malowania portretów. Jako malarz zadebiutował publicznie w Zachęcie w 1927[1]. W latach 1936–1938 mieszkał w Rzymie, dzieląc czas na malarstwo i studia wokalne u Astolfa Pescii, oraz okazjonalnie występując w koncertach. Po wybuchu wojny w 1939 ponownie przywdział mundur WP, by bronić Warszawy przed niemiecką agresją[4]. W czasie okupacji przebywał w Warszawie, dając występy z innymi śpiewakami w kawiarniach i restauracjach. Podczas powstania warszawskiego stracił prawie wszystkie swoje dzieła powstałe przed wojną, które spłonęły w pożarach[5].
Już w 1934 pojawił się na scenie Opery Warszawskiej, na której z przerwą wojenną występował jako solista do 1949. Śpiewał partie barytonu. Wystąpił w takich operach jak Halka, Straszny dwór, Cyrulik sewilski, Faust, Carmen, Rigoletto, Pajace i Madame Butterfly[5]. Wskutek zniszczenia przez Niemców gmachu opery, po 1945 śpiewał w przedstawieniach wystawianych w Teatrze „Roma”[6], który do 1965 był tymczasową siedzibą Opery Narodowej.
Współpracował także z Polskim Radiem. Nagrał szereg płyt, m.in. z pieśniami polskimi Stanisława Moniuszki i Fryderyka Chopina.
Przez wiele lat kariery artystycznej zajmował się w szerokim zakresie sztuką użytkową. Projektował plakaty, gobeliny, mozaiki, medale i znaczki pocztowe, oraz ilustrował książki, czasopisma, podręczniki z dziedziny sportu i szkolne plansze edukacyjne[1]. Jednak od lat 60. skupił się głównie na malarstwie i rysunku.
Sportowiec
[edytuj | edytuj kod]Uprawiał sport na poziomie wyczynowym. Był lekkoatletą (400 m i 400 m p. płotki), pięciokrotnym wicemistrzem Polski w biegu na 400 metrów przez płotki (1924, 1925, 1926, 1927, 1930)[7] i członkiem polskiej reprezentacji narodowej. W 1927, na Akademickich Mistrzostwach Świata w Rzymie, zdobył brązowy medal w sztafecie 4 × 400 m. Przewidywany był do występu na Igrzyskach Olimpijskich w Amsterdamie w 1928, ale kontuzja uniemożliwiła mu udział. Cztery lata później chciał zostać olimpijczykiem w dziedzinie sztuki, zgłaszając na konkurs w Los Angeles obraz olejny Bokserzy. Jednakże w krajowej, kwalifikacyjnej edycji tego konkursu nie uzyskał nominacji olimpijskiej, niemniej zdobył w nim drugą nagrodę w kategorii malarstwa.
Był także miłośnikiem tenisa[8]. Sam grał amatorsko, regularnie pojawiał się na kortach, zwłaszcza w wieku dojrzałym. Uczestniczył w rozgrywkach dla old-timerów. Często zasiadał na trybunach turniejów Wielkiego Szlema. Ponadto od dzieciństwa jeździł konno, wykazując się na tym polu dużymi umiejętnościami[3].
Myśliwy
[edytuj | edytuj kod]Był dobrym myśliwym. Łowiectwem zajmował się głównie w młodości. Na polowania najczęściej wyprawiał się ze swoim starszym bratem, Zbigniewem[3].
Małżeństwo i dzieci
[edytuj | edytuj kod]W 1941 ożenił się z Barbarą Złotnicką, która była jedną z uczestniczek konkursu „Miss Polonia 1930”[9]. Miał z nią dwóch synów: Piotra (ur. 1942) i Łukasza (ur. 1948) – artystę malarza. Piotr wyemigrował do Szwecji. Zamieszkał z rodziną w Uppsali, gdzie często gościł ojca[10].
Ostatni spoczynek
[edytuj | edytuj kod]Po śmierci spoczął w rodzinnym grobie na starym cmentarzu parafialnym w Kobyłce (kwatera A)[2].
Wybrana twórczość
[edytuj | edytuj kod]Malarstwo
[edytuj | edytuj kod]- Biegacze, 1932
- Dzieci w parku, 1937
- Pejzaż górski, 1939
- Zbigniew Korolkiewicz, 1944 – portret starszego brata
- Portret kobiety w sukni historycznej
- Konie, 1969
- Wyścigi, 1969
- Na wyścigach, 1970
- Bażanty, 1975
- Przejażdżka konna, 1977
- Polowanie, 1979
- Jeźdźcy, 1979
- Galop
- Pędzące konie, 1980
- Konie przy księżycu, 1983
- Konie w galopie, 1984
Plakaty
[edytuj | edytuj kod]- Z wspólnej pracy wyższe plony!, ok. 1950
- Siano sprzedasz najkorzystniej w Gminnej Spółdzielni, 1954
Ilustracje i opracowania graficzne książek oraz czasopism
[edytuj | edytuj kod]- Trzy Miki z Ameryki, aut. Jadwiga Korczakowska, wyd. Towarzystwo Wydawnicze „Bluszcz”, 1934
- „Kobieta” (okładka), tygodnik, nry 18 i 31, kwiecień i lipiec 1948, wyd. Zarząd Główny Ligi Kobiet
- Order Zielonej Różczki (okładka), aut. Zbigniew Kowalski, wyd. MON, 1954
- Dzień w kraju Mieszka, aut. Jerzy Gąssowski, wyd. Biblioteczka historyczna PZWS, 1959
Znaczki pocztowe
[edytuj | edytuj kod]- II Międzynarodowe Igrzyska Sportowe Młodzieży (seria), 1955
- XVIII Igrzyska Olimpijskie • Tokio 1964 (seria), 1964
Pocztówki
[edytuj | edytuj kod]- Konie, (albumik z dziewięcioma pocztówkami), wyd. Ruch, 1966
Upamiętnienie
[edytuj | edytuj kod]W 2006 nakładem wydawnictwa BoSz ukazał się album Józef Korolkiewicz autorstwa Kingi Kawalerowicz i Emilii Bzickiej[11]. Publikacja zawiera reprodukcje obrazów oraz fotografie artysty.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c Józef Korolkiewicz. Agra-Art. [dostęp 2023-12-09]. (pol.).
- ↑ a b c Szlakiem grobów Wołominian – spacer alejkami Starego Cmentarza w Kobyłce (II). Historia terenów powiatu wołomińskiego w dokumentach i wspomnieniach. [dostęp 2023-12-10]. (pol.).
- ↑ a b c Colourful Life • Country Life. pax.nu. [dostęp 2023-12-09]. (ang.).
- ↑ a b c Colourful Life • Young Artist. pax.nu. [dostęp 2023-12-09]. (ang.).
- ↑ a b Wystawa „Józef Korolkiewicz (1902-1988) – najmłodszy uczeń Kossaka”. Muzeum – Zamek w Łańcucie. [dostęp 2023-12-10]. (pol.).
- ↑ Colourful Life • Opera Singer. pax.nu. [dostęp 2023-12-14]. (ang.).
- ↑ Henryk Kurzyński, Stefan Pietkiewicz, Janusz Rozum, Tadeusz Wołejko, Historia Finałów Lekkoatletycznych Mistrzostw Polski 1920-2007 • Konkurencje męskie, Szczecin – Warszawa, Komisja Statystyczna PZLA, 2008, s. 5, ISBN 978-83-61233-20-6
- ↑ Colourful Life • Tennis. pax.nu. [dostęp 2023-12-10]. (ang.).
- ↑ Wielka rewia piękności • Nowe kandydatki na „Miss Polonję 1930”. „Kurjer Czerwony”, nr 8, 11 stycznia 1930. Biblioteka cyfrowa Uniwersytetu Warszawskiego – Crispa [dostęp 2023-12-11]. (pol.).
- ↑ Colourful Life • Sweden. pax.nu. [dostęp 2023-12-10]. (ang.).
- ↑ Józef Korolkiewicz. My Virtual Museum. [dostęp 2023-12-10]. (pol.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Jozef Korolkiewicz – Colourful Life
- Maria Balicka, Szlakiem grobów Wołominian – spacer alejkami Starego Cmentarza w Kobyłce (II)
- Zbigniew Porada, Olimpijczycy z krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, Kraków 2014, s. 73–75
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Józef Korolkiewicz na zdjęciach w bibliotece Polona
- Józef Korolkiewicz (1902-1988), artinfo.pl
- Plakat Józefa Korolkiewicza, artnet
- kzp – Katalog Znaków Pocztowych
- Józef Korolkiewicz, archiwum.teatrwielki.pl