Robert Tryon – Wikipedia, wolna encyklopedia
Robert Choate Tryon (1901–1967) – amerykański psycholog, profesor Uniwersytetu Kalifornijskiego[1]. Znany jest przede wszystkim z prowadzenia długoletnich badań laboratoryjnych na szczurach w ramach których udowodnił, że różnice indywidualne w zakresie zdolności uczenia się tych zwierząt zależą od czynnika genetycznego[2]. Tryon był uczniem Edwarda Tolmana, psychologa-behawiorysty, który jako pierwszy na świecie opublikował badania dotyczące selektywnej hodowli szczurów pod względem ich zdolności uczenia się znajdowania drogi w labiryncie[3]. Robert Tryon był również jednym z pionierów analizy skupień[4].
Badania na szczurach
[edytuj | edytuj kod]Tryon, zainspirowany badaniami Tolmana[3], rozpoczął w 1927 r. selektywną hodowlę szczurów, która trwała przez kolejnych 18 pokoleń. Kryterium hodowli tych zwierząt była ich zdolność uczenia się znajdowania drogi w specjalnie dla nich stworzonym labiryncie. O tym, czy ich nauka jest efektywna badacz ten wnioskował na podstawie liczby popełnianych przez szczury błędów, a więc liczby wejść w ślepy zaułek labiryntu. Już w siódmym pokoleniu Tryonowi udało się uzyskać dwie czyste linie zwierząt – szczury tzw. "tępe" (popełniające więcej błędów w trakcie nauki) i tzw. "mądre" (popełniające mniej błędów w trakcie nauki)[2].
Chociaż wyhodowane przez Tryona dwie linie zwierząt różniły się w sposób istotny pod względem zdolności uczenia się labiryntu, to jednak nie różniły się one pod względem innych aspektów zdolności uczenia się. Badacz tłumaczył to w ten sposób, że w uczenie się znajdowania drogi w labiryncie zaangażowane są specyficzne zdolności przestrzenne i to one były rozwijane u tzw. szczurów "mądrych"[2].
Badania na szczurach tzw. "mądrych" i "tępych" były kontynuowane przez R. M. Coopera i Johna Zubka[5].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- http://content.cdlib.org/view?docId=hb229003hz&doc.view=frames&chunk.id=div00012&toc.depth=1&toc.id
- J. Strelau, Różnice indywidualne: opis, determinanty i aspekt społeczny. [W:] J. Strelau (red. nauk.), Psychologia. Podręcznik akademicki. Tom 2. Psychologia ogólna, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2000, s. 663-664.
- A. Troy, Geodemographic Segmentation. [W:] Encyclopedia of GIS, red. S. Shekhar, H. Xiong, Springer, 2008, s. 348.
- W. D. Woody, W. Viney, A History of Psychology: The Emergence of Science and Applications, Routledge, Nowy Jork 2017, s. 347.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ University of California: In Memoriam, May 1969. content.cdlib.org. [dostęp 2019-12-21].
- ↑ a b c * J. Strelau, Różnice indywidualne: opis, determinanty i aspekt społeczny. [W:] J. Strelau (red. nauk.), Psychologia. Podręcznik akademicki. Tom 2. Psychologia ogólna, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2000, s. 664.
- ↑ a b W. D. Woody, W. Viney, A History of Psychology: The Emergence of Science and Applications, Routledge, Nowy Jork 2017, s. 347.
- ↑ A. Troy,Geodemographic Segmentation. [W:] Encyclopedia of GIS, red. S. Shekhar, H. Xiong, Springer, 2008, s. 348.
- ↑ J. Strelau, Różnice indywidualne: opis, determinanty i aspekt społeczny. [W:] J. Strelau (red. nauk.), Psychologia. Podręcznik akademicki. Tom 2. Psychologia ogólna, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2000, s. 664.