Trzęsienie ziemi na Haiti (2010) – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |
Nawiedzone państwa | |
---|---|
Data | |
Godzina | 16:53 |
Ofiary śmiertelne | 316 000 osób[1] |
Siła | |
Położenie na mapie Haiti ![]() | |
![]() |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d8/2010_haiti_shake_map.jpg/275px-2010_haiti_shake_map.jpg)
Trzęsienie ziemi w Haiti (2010) – trzęsienie ziemi o magnitudzie 7 w skali Richtera, którego epicentrum znajdowało się w odległości ok. 25 km od Port-au-Prince w Haiti. Główny wstrząs nastąpił 12 stycznia 2010 o godz. 16.53 czasu lokalnego (21.53 UTC)[2]. Zarejestrowano wiele wstrząsów wtórnych, z których dziesięć przekraczało magnitudę 5 w skali Richtera[3]. Wstrząsy odczuwalne były także w Dominikanie (zajmującej wschodnią część wyspy Haiti), na Kubie, Jamajce, Bahamach oraz na Turks i Caicos, jednak nie spowodowały tam większych zniszczeń[4].
Przyczyny trzęsienia
[edytuj | edytuj kod]Trzęsienie ziemi w Haiti (trzęsienie tektoniczne), zostało spowodowane naprężeniem powstającym w skorupie ziemi. Doszło do kolizji przemieszczających się płyt litosferycznych: płyty karaibskiej poruszającej się na wschód i płyty północnoamerykańskiej, poruszającej się na zachód.
Haiti leży na mikropłycie Gonave – powstałej w strefie kolizji. Wyspę przecinają dwa uskoki tektoniczne. Uskoki te oddzielają Obszar Haiti od płyt: karaibskiej (uskok południowy) i północnoamerykańskiej (uskok północny).
Epicentrum wstrząsów znajdowało się bliżej uskoku południowego[5].
Straty
[edytuj | edytuj kod]Straty materialne
[edytuj | edytuj kod]Zniszczeniu uległa większość historycznych budynków w Port-au-Prince, m.in. Pałac Prezydencki, siedziba Zgromadzenia Narodowego i katedra Notre-Dame[6]. Mniejsze szkody zanotowano także w budynkach Ministerstwa Finansów, Ministerstwa Robót Publicznych, Ministerstwa Komunikacji i Kultury, Ministerstwa Sprawiedliwości, a także na międzynarodowym lotnisku w stolicy[7].
Zniszczeniu uległ szpital w Pétionville, na bogatych przedmieściach oraz większość innych placówek leczniczych w centrum miasta[8]. Zniszczeniu uległo także przepełnione główne więzienie w Port-au-Prince, w wyniku czego więźniowie uciekli.
Zniszczenia dotknęły też siedzibę stabilizacyjnej misji ONZ, mieszczącej się w Christopher Hotel, oraz urzędy Banku Światowego. Hôtel Montana, w którym znajdowało się około 300 gości, zawalił się, a los około 200 osób jest nieznany. Port, w którym znajdowały się statki, uległ poważnemu uszkodzeniu; do morza wydostała się ropa z zacumowanych statków.
Po trzęsieniu ziemi w Port-au-Prince zapanował chaos, a nad ruinami unosiła się chmura szarego pyłu[9].
Ofiary
[edytuj | edytuj kod]Według danych rządu Haiti trzęsienie pochłonęło 316 tys. ofiar śmiertelnych[potrzebny przypis]. Około trzech milionów ludzi mogło ucierpieć w inny sposób: odniosło obrażenia lub zostało bez dachu nad głową[10].
W wyniku trzęsienia zginęli żołnierze oenzetowskiej misji stabilizacyjnej MINUSTAH. Wśród stacjonujących na wyspie od 2004 roku żołnierzy jest dziewiętnastu zabitych Brazylijczyków, trzech jordańskich wojskowych oraz 8 członków chińskich sił pokojowych. Żołnierze zginęli pod gruzami zawalonych budynków[11]. Zginął także szef misji stabilizacyjnej Hédi Annabi.
Na skutek trzęsienia śmierć ponieśli m.in. arcybiskup Port-au-Prince Joseph Serge Miot, nominowana do nagrody Nobla Zilda Arns, minister sprawiedliwości Paul Denis oraz lider opozycji Michel Gaillard.
Ofiary wśród cudzoziemców
[edytuj | edytuj kod]Państwo | Liczba ofiar |
---|---|
![]() | 106 |
![]() | 63 |
![]() | 29 |
![]() | 24 |
![]() | 19 |
![]() | 8 |
![]() | 4 |
![]() | 4 |
![]() | 3 |
![]() | 3 |
![]() | 3 |
![]() | 3 |
![]() | 2 |
![]() | 2 |
![]() | 2 |
![]() | 2 |
![]() | 2 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
![]() | 1 |
Reakcje
[edytuj | edytuj kod] Stany Zjednoczone – prezydent Stanów Zjednoczonych Barack Obama oraz sekretarz stanu Hillary Clinton obiecali pomoc dla Haiti[12][13].
Kuba – w pierwszych 72 godzinach po trzęsieniu ziemi głównym wsparciem medycznym dla całego Haiti byli lekarze z Kuby. W ciągu 24 godzin od momentu katastrofy, Kubańczycy zdążyli przeprowadzić ponad 1000 nadzwyczajnych operacji chirurgicznych, zamieniając swoje prywatne kwatery w improwizowane kliniki. W krótkim czasie kubański personel medyczny powiększył się do 1500 osób. 344 lekarzy pracowało na Haiti w chwili trzęsienia ziemi, podczas gdy 350 członków Nadzwyczajnej Brygady Ratownictwa Medycznego „Henry Reeve” dołączyło do nich, przylatując z Kuby tuż po katastrofie. Kubańczycy udzielili pomocy 4,2 razy więcej potrzebującym aniżeli Lekarze bez Granic (MSF) (który miał dwa razy tyle pracowników, a także większe środki finansowe) i 10,8 razy więcej aniżeli kanadyjski DART. W przybliżeniu połowa personelu kubańskiego pracowała poza stolicą, podczas gdy wiele innych misji medycznych nie potrafiło tam dotrzeć. Zasadniczo, Kubańczycy zadeklarowali się odbudować cały system służby zdrowia na Haiti[14].
Watykan – o modlitwie w intencji ofiar kataklizmu zapewnił papież Benedykt XVI[15].
Brazylia – prezydent Brazylii Luiz Inácio Lula da Silva wyraził żal z powodu kataklizmu, gdyż siły jego kraju prowadzą misję stabilizacyjną na wyspie.
Komisja Europejska przeznaczyła 3 mln euro na pomoc dla Haiti[16].
Francja – minister spraw zagranicznych Francji Bernard Kouchner obiecał, niezależnie od pomocy Unii Europejskiej, wsparcie swojego kraju dla poszkodowanych.
Polska – pomoc zaoferowała też Polska. Rzecznik MSZ Piotr Paszkowski zapowiedział, że polski rząd przekaże rządowi Haiti w ramach pomocy Międzynarodowego Czerwonego Krzyża 50 tys. dolarów. 100 tys. dolarów jest w rezerwie. Polska wysłała także wyspecjalizowanych ratowników na Haiti[17]. 17 stycznia polscy ratownicy zostali uwikłani w strzelaninę w miejscu, w którym przeprowadzali akcję ratowniczą; żaden z Polaków nie został ranny, jednakże ratownicy dostali rozkaz wycofania się do bazy na czas nieokreślony.
Liczba personelu medycznego[14]:
- Lekarze bez Granic (MSF) – 3408
- Kanada – 45
- Stany Zjednoczone – 550
- Kuba – 1504
Liczba pacjentów, którym udzielono pomocy[14]:
- Lekarze bez Granic (MSF) – 54 000
- Kanada – 21 000
- Stany Zjednoczone – 871
- Kuba – 227 143
Liczba przeprowadzonych zabiegów chirurgicznych[14]:
- Lekarze bez Granic (MSF) – 3700
- Kanada – 0
- Stany Zjednoczone – 843
- Kuba – 6499
W celu ochrony zbiorów znajdujących się w bibliotekach i archiwach Karaibska Biblioteka Cyfrowa (dLOC), Florida International University Libraries i Kimberly Green Latin American and Caribbean Center i Florida International University zainicjowały projekt Protecting Haitian Patrimony Initiative. Już w lutym oceniono na miejscu skalę zniszczeń. Równocześnie zbierano fundusze, szkolono pracowników na uczelniach w USA, a dla lepszego zrozumienia historii Haiti stworzono stronę internetową Haiti: An Island Luminous gdzie zaprezentowano zeskanowane rzadkie książki, rękopisy i zdjęcia w archiwach i bibliotekach na Haiti i w Stanach Zjednoczonych[18].
Według szacunków Banku Światowego straty poniesione przez Haiti w wyniku trzęsienia ziemi odpowiadają kwocie równej 15 procentom PKB tego kraju[19]. Z kolei według szacunków Międzyamerykańskiego Banku Rozwoju odbudowa Haiti będzie kosztowała 14 miliardów dolarów[20].
W społecznościowym projekcie OpenStreetMap powstał podprojekt stworzenia szczegółowej i aktualnej mapy okolic Port-au-Prince. Dane geoprzestrzenne uzyskane w ten sposób są pomocą dla grup ratowników w Haiti.
Rząd Haiti wprowadził 17 stycznia stan wyjątkowy, który miał obowiązywać do końca stycznia, oraz miesięczną żałobę narodową[21].
Reakcje muzyków
[edytuj | edytuj kod]Koncerty charytatywne Hope for Haiti Now odbyły się 22 stycznia 2010 roku w Nowym Jorku, Los Angeles i Londynie i były transmitowane na cały świat. Dochód – ponad 60 milionów dolarów – został przeznaczony na pomoc ofiarom trzęsienia ziemi.
Music for Relief, organizacja non-profit założona przez zespół Linkin Park w 2005 roku, by pomagać ofiarom katastrof naturalnych, nagrał album kompilacyjny pt. Download to Donate for Haiti Music for Relief współpracuje z United Nations Foundation, Habitat for Humanity oraz BAMA Works, fundacją grupy Dave Matthews Band, by dostarczyć m.in.: wodę, jedzenie i środki medyczne ofiarom trzęsienia ziemi w Haiti. To na nie przekazany został dochód ze sprzedaży albumu[22]. Ostatnio też Haiti odwiedziły takie gwiazdy jak Jared Leto członek zespołu rockowego 30 Seconds to Mars (który przez jakiś czas zamieszkiwał na Haiti wraz z bratem, Shannonem Leto, w okresie dzieciństwa) czy Miley Cyrus znana między innymi z roli Hanny Montany.
Pomogła również Lady GaGa. W swoim oficjalnym sklepie internetowym umieściła specjalną koszulkę „GAGA FOR HAITI”, z której wszystkie pieniądze poszły na pomoc ludzi w Haiti. W pomoc ofiarom nieszczęścia zaangażował się także Scott Stapp[23][24].
Lista utworów
[edytuj | edytuj kod]Wydanie pierwsze
# | Tytuł | Wykonawca | Długość |
---|---|---|---|
1. | „Not Alone”[25] | Linkin Park | 4:12 |
2. | „Mother Maria” | Slash gość. Beth Hart | 5:35 |
3. | „Never Let Me Down” | Kenna | 3:13 |
4. | „Heroes” | Peter Gabriel | 4:02 |
5. | „Still (Acoustic, Vancouver Sessions)” | Alanis Morissette | 5:33 |
6. | „Resurrection” | Lupe Fiasco gość. Kenna | 4:07 |
7. | „We Are One” | Hoobastank | 4:47 |
8. | „The Wind Blows (Skrillex Remix)” | The All-American Rejects | 4:57 |
9. | „It Must Be Love” | Enrique Iglesias | 3:45 |
10. | „Typical Situation” | Dave Matthews Band | 12:58 |
Wydanie drugie
# | Tytuł | Wykonawca | Długość |
---|---|---|---|
1. | „Not Alone”[25] | Linkin Park | 4:12 |
2. | „Mother Maria” | Slash gość. Beth Hart | 5:35 |
3. | „Never Let Me Down” | Kenna | 3:13 |
4. | „Butterfly” | Weezer feat. Allison Allport | 4:02 |
5. | „Still (Acoustic, Vancouver Sessions)” | Alanis Morissette | 5:33 |
6. | „Resurrection” | Lupe Fiasco gość. Kenna | 4:07 |
7. | „We Are One” | Hoobastank | 4:47 |
8. | „The Wind Blows (Skrillex Remix)” | The All-American Rejects | 4:57 |
9. | „It Must Be Love” | Enrique Iglesias | 3:45 |
10. | „Typical Situation” | Dave Matthews Band | 12:58 |
11. | „Slipstream (Slimmed Down Mix)” | The Crystal Method feat. Jason Lytle | 5:30 |
12. | „Gold Guns Girls (Mike Shinoda Remix)” | Metric | 5:12 |
13. | "Times Like These (Live from Red Rocks)” | Jack Johnson | 2:37 |
Wydanie trzecie
# | Tytuł | Wykonawca | Długość |
---|---|---|---|
14. | Gargoyle (live) | Dinosaur Jr. | 6:11 |
15. | Look Away | Mickey Hart | 5:58 |
16. | Johan | Guster | 3:23 |
* Pierwsze 13 utworów zgodne z drugim wydaniem
Galeria
[edytuj | edytuj kod]- Zniszczony Pałac Prezydencki w Port-au-Prince
- Zniszczenia w Port-au-Prince
- Zniszczenia w porcie w Port-au-Prince
- Mapa OpenStreetMap uwzględniająca zniszczenia instalowana na odbiornikach GPS
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Reuters: Haiti revises quake death toll up to over 316,000. en. [dostęp 2015-01-12].
- ↑ USGS Magnitude 7.0 – HAITI REGION. [dostęp 2010-01-13].
- ↑ USGS Earthquake Center: Latest Earthquakes M5.0+ in the World – Past 7 days. [w:] Earthquake Hazards Program [on-line]. United States Geological Survery. [dostęp 2010-01-13].
- ↑ „Magnitude 7.0 – HAITI REGION USGS Community Internet Intensity Map”, United States Geological Survey, 12 stycznia 2010.
- ↑ Trzęsienie ziemi na Haiti. [dostęp 2011-02-15].
- ↑ Devastating 7.0 Earthquake Hammers Beleagured Island Nation of Haiti. 2010-01-13. [dostęp 2010-01-13].
- ↑ The Straits Times: Haitian palace collapses. [dostęp 2010-01-15]. (ang.).
- ↑ The New York Times: Haitian Earthquake Causes Hospital Collapse. [dostęp 2010-01-16].
- ↑ Lokalny dziennikarz: Na Haiti panuje chaos. psz.pl, 2010-01-13. [dostęp 2010-01-13].
- ↑ 2010 Haiti Earthquake Facts and Figures | Disasters Emergency Committee [online], www.dec.org.uk [dostęp 2023-11-07] (ang.).
- ↑ Nieznany los dwóch Polaków na Haiti. tvn24.pl, 2010-01-13. [dostęp 2010-01-13].
- ↑ Fierce Quake Devastates Haitian Capital. New York Times, 2010-01-12. [dostęp 2010-01-12].
- ↑ Clinton says U.S. pledges quake help for Haiti. tvn24.pl, 2010-01-13. [dostęp 2010-01-13].
- ↑ a b c d Komunistyczna Partia Polski – Kubańska pomoc dla Haiti. kompol.org. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-10-17)]..
- ↑ Papież modli się za ofiary z Haiti.
- ↑ Thousands feared dead after Haiti quake. rte.ie, 2010-01-13. [dostęp 2010-01-13].
- ↑ World gears up to help quake-stricken Haiti. nationalpost.com, 2010-01-13. [dostęp 2010-01-13].
- ↑ about-luminous.jpg [online], islandluminous.fiu.edu [dostęp 2023-11-07] .
- ↑ Trzęsienie ziemi na Haiti będzie kosztować co najmniej 15 proc. PKB tego kraju. Forsal.pl, 15 stycznia 2010.
- ↑ Odbudowa zniszczonego Haiti będzie kosztowała 14 mld dolarów. Forsal.pl, 16 lutego 2010.
- ↑ Stan wyjątkowy na Haiti. Pochowano 70 tys. ofiar. TVN24, 18 stycznia 2010. [dostęp 2010-01-19].
- ↑ [1] Download to donate for Haiti @ Larry King Live.
- ↑ Tyndale.com: Search – search/arbitrary [online], www.tyndale.com [dostęp 2017-11-27] [zarchiwizowane z adresu 2016-01-06] (ang.).
- ↑ Scott Stapp: Charity Work & Causes – Look to the Stars [online], www.looktothestars.org [dostęp 2017-11-27] (ang.).
- ↑ a b NEW SONG FROM LINKIN PARK TO BENEFIT HAITI RELIEF EFFORT at Linkin Park official website.. [dostęp 2010-02-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-02-02)].