Tadeusz Popiel – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Narodowość | |
Alma Mater | Szkoła Sztuk Pięknych w Krakowie |
Dziedzina sztuki |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f5/Popiel-Tatras.jpg/240px-Popiel-Tatras.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/Tadeusz_Popiel_Branki_tatarskie.jpg/240px-Tadeusz_Popiel_Branki_tatarskie.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/25/Tadeusz_Popiel_Po_burzy.jpg/240px-Tadeusz_Popiel_Po_burzy.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/69/St._Francis_of_Assisi_Church%2C_St._Francis_mosaic%2C_1910_design._Tadeusz_Popiel%2C_2_Franciszka%C5%84ska_street%2C_Old_Town%2C_Krak%C3%B3w%2C_Poland.jpg/240px-St._Francis_of_Assisi_Church%2C_St._Francis_mosaic%2C_1910_design._Tadeusz_Popiel%2C_2_Franciszka%C5%84ska_street%2C_Old_Town%2C_Krak%C3%B3w%2C_Poland.jpg)
Kościół św. Franciszka z Asyżu w Krakowie
Tadeusz Popiel herbu Sulima (ur. 1863 w Szczucinie, zm. 22 lutego 1913 w Krakowie) – polski malarz. Był bratem rzeźbiarza Antoniego Popiela. Poruszał tematykę religijną i historyczną, malował sceny rodzajowe, portrety i pejzaże. Zajmował się również malarstwem ściennym i witrażami. Był współautorem kilku panoram, m.in. Panoramy Racławickiej.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Studiował w Krakowie w Szkole Sztuk Pięknych u Jana Matejki, następnie w Wiedniu i Monachium. Wiele podróżował m.in. do Berlina, Kopenhagi, Monachium, Wiednia i Pragi w 1891, Włoch w 1894, Rumunii po 1897, oraz Petersburga i Moskwy. Uczestniczył w wielu wystawach, otrzymał złote medale w Paryżu (1890) i San Francisco (1894). Wykonał m.in. dekoracje kaplicy św. Stanisława w bazylice św. Antoniego w Padwie, dekoracje teatru we Lwowie. Przyozdobił kilkadziesiąt kościołów i instytucji w Polsce i za granicą, wykonując lub projektując freski, polichromie i witraże[1]. Aktywnie uczestniczył w życiu artystycznym, zakładał szkoły rysunku i stowarzyszenia: Młoda Sztuka we Lwowie i Stowarzyszenie Artystów w Poznaniu.
Mieszkał w Krakowie, we Lwowie i w Czerniowcach, skąd wyprawiał się do Rumunii. Pod koniec życia przebywał głównie w Swoszowicach pod Krakowem, gdzie miał pracownię. Był żonaty od 1894 z Marią ze Starzewskich, miał z nią dwie córki: Marię (1895-1979) i Annę (1900-1982)[2].
Popiel osiągnął znaczną popularność za życia, odznaczał się pracowitością i różnorodnością zainteresowań. Przez zwolenników nowych prądów w sztuce był lekceważony, czy wręcz wyśmiewany[3]. Zarzucano mu przywiązanie do wzorów wyniesionych od Matejki, eklektyzm i niechęć do nowości. Po śmierci powoli uległ zapomnieniu, obecnie kojarzony jest głównie z panoramami, które malował z Janem Styką.
Ważniejsze prace
[edytuj | edytuj kod]Tematyka religijna
[edytuj | edytuj kod]- Żydzi w niewoli babilońskiej
- Mojżesz na górze Synaj
- Józef i żona Putyfara
- Żydzi modlący się przy świetle księżyca
- Niewiasty jerozolimskie
- Neron
- Święto Tory
Panoramy (współautor)
[edytuj | edytuj kod]- Panorama Racławicka
- Panorama siedmiogrodzka
- Golgota
- Panorama bitwy pod Grunwaldem z Zygmuntem Rozwadowskim
- Panorama Grobu Bożego dla kościoła bernardynów we Lwowie (obecnie w bernardyńskim kościele w Krakowie)
Inne
[edytuj | edytuj kod]- Po burzy
- Ostatnie chwile Zygmunta Augusta
- Branki tatarskie
- Przed karczmą
- Za oceanem
- Nad Morskim Okiem
- Jasełka
- Syzyf
- trzy ścienne kompozycje o tematyce historycznej w kościele Klarysek we Lwowie: Śluby Jana Kazimierza, Wjazd Jana III Sobieskiego do Wiednia i Obrona lwowskiego klasztoru bernardynów przed Tatarami i Kozakami
- cykle portretów profesorów lwowskich i poczet królów polskich
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Tadeusz Popiel (szkic monografii), Poznań: nakładem Stowarzyszenia Artystów, 1913, s. 9-16.
- ↑ Biografia malarza na stronie poświęconej genealogii rodziny Popielów
- ↑ Bolesław Prus. O wpływie marcowych chłodów na stosunki Józefa z Putyfarową, [w:] Kurier Warszawski, 1883, nr 81.